Το άγχος «πνίγει» τους μαθητές: Ανησυχητικά ευρήματα ερευνών αποκαλύπτουν σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία, την ψυχολογία και τη σχολική επίδοση

Το άγχος «πνίγει» τους μαθητές: Ανησυχητικά ευρήματα ερευνών αποκαλύπτουν σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία, την ψυχολογία και τη σχολική επίδοση

Πίνακας περιεχομένων

Το άγχος των εξετάσεων, ο φόβος της αποτυχίας και η πίεση για το μέλλον επιβαρύνουν τη σχολική ζωή των μαθητών.

Η περίοδος των Πανελλαδικών Εξετάσεων αποτελεί ίσως την πιο απαιτητική περίοδο της σχολικής ζωής με μαθητές αλλά και ολόκληρες οικογένειες να βιώνουν έντονο στρες για πάνω από δύο χρόνια.

Η προετοιμασία για εξετάσεις, η συσσώρευση της ύλης, οι προσδοκίες για υψηλές βαθμολογίες και η αβεβαιότητα για την εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση δημιουργούν συνθήκες έντονης ψυχολογικής πίεσης. Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν περιορίζεται στην προσωπική εμπειρία των υποψηφίων. Αποτυπώνεται και στον τρόπο με τον οποίο η ελληνική κοινωνία αντιλαμβάνεται το σύστημα πρόσβασης στα πανεπιστήμια.

Όπως αποδεικνύουν τα αποτέλεσματα έρευνας της Opinion Poll που πραγματοποιήθηκε πριν από λίγες μέρες, σε δείγμα περίπου 1.000 ατόμων ηλικίας 17 ετών και άνω, το 53,6% θεωρεί ότι το σοβαρότερο πρόβλημα του σημερινού συστήματος αξιολόγησης και πρόσβασης στα ΑΕΙ είναι το άγχος που προκαλεί το γεγονός ότι το μέλλον του υποψηφίου κρίνεται μέσα σε λίγες ημέρες εξετάσεων. Παράλληλα, το 22,6% αναφέρει ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι η πίεση που βιώνουν οι μαθητές της Γ΄ Λυκείου, ενώ το 17% επισημαίνει τη μικρή σημασία που αποδίδεται στις δύο προηγούμενες τάξεις του Λυκείου. Αξιοσημείωτο είναι ότι το 81,5% των ερωτηθέντων τάσσεται υπέρ της αλλαγής του σημερινού τρόπου πρόσβασης στα ΑΕΙ.

Σχεδόν ένας στους τρεις μαθητές βιώνει υψηλό άγχος

Στο ίδιο συμπέρασμα καταλήγει και η επιστημονική μελέτη του εκπαιδευτικού Αθανάσιου Δημητρόπουλου, που δημοσιεύθηκε το 2025 στο International Journal of Educational Innovation. Η έρευνα έγινε σε 78 μαθητές Β΄ και Γ΄ Λυκείου στη Θάσο και εξέτασε τις αιτίες του σχολικού άγχους, τις επιπτώσεις του και τους τρόπους με τους οποίους οι έφηβοι επιχειρούν να το αντιμετωπίσουν.

Σύμφωνα με τα ευρήματα το 29,49% των συμμετεχόντων δήλωσε υψηλό ή πολύ υψηλό άγχος, ενώ το 39,74% ανέφερε μέτρια επίπεδα. Ως κυριότερες πηγές πίεσης αναδείχθηκαν ο φόβος της αποτυχίας, οι εξετάσεις και οι προσδοκίες των γονέων. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι διαφορές μεταξύ αγοριών και κοριτσιών, καθώς τα κορίτσια ανέφεραν στατιστικά σημαντικά υψηλότερα επίπεδα άγχους και περισσότερα σωματικά συμπτώματα.

Στην ίδια έρευνα, το 66,67% των μαθητών ανέφερε ότι έχει βιώσει σωματικά συμπτώματα λόγω άγχους, όπως αϋπνία ή πονοκεφάλους. Όσον αφορά το πόσο επηρεάζει το άγχος τη σχολική τους απόδοση το 48,72% απάντησε λίγο ενώ το 23,08% πολύ. Συνολικά, δηλαδή, περισσότεροι από επτά στους δέκα συμμετέχοντες αναγνώρισαν κάποια αρνητική επίδραση στις επιδόσεις τους.

Σχολική διαρροή

Το φαινόμενο δεν είναι ελληνικό. Στην Αγγλία, το άγχος των μαθητών, τους απομακρύνει συχνά από το σχολείο. Το BBC καταγράφει μαρτυρίες μαθητών που δυσκολεύονται να διαχειριστούν το σχολικό άγχος, με αποτέλεσμα να καταλήγουν να απουσιάζουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα από τα μαθήματα. Όπως αναφέρει 13χρονη μαθήτρια στο BBC εξαιτίας της ψυχολογικής πίεσης έμεινε εκτός σχολείου για πάνω από ένα χρόνο.

Έρευνα του περασμένου Οκτωβρίου έδειξε ότι 168.000 μαθητές (το 2,32% του συνόλου) κατέγραψαν μεγάλο αριθμό απουσιών, καθώς έχασαν πάνω από το 50% των μαθημάτων τους κατά το φθινοπωρινό και το εαρινό τρίμηνο του σχολικού έτους 2025-2026. Η κατάσταση φαίνεται να έχει επιδεινωθεί τα τελευταία χρόνια, μετά το τέλος της πανδημίας, καθώς το αντίστοιχο νούμερο την άνοιξη του 2019 ήταν κάτω από 60.000.

Το συνολικό ποσοστό σχολικών απουσιών διαμορφώθηκε στο 6,6%, παραμένοντας υψηλότερο από τα επίπεδα πριν από την πανδημία.

Οι ειδικοί έχουν εκφράσει ανησυχίες ότι οι παρατεταμένες απουσίες θα έχουν αρνητικές συνέπειες σε χιλιάδες νέους.

Η τελευταία ανάλυση του Κέντρου Κοινωνικής Δικαιοσύνης (Centre for Social Justice – CSJ) δείχνει ότι 133.000 από τους σημερινούς μαθητές στην Αγγλία που προετοιμάζονται για τις εξετάσεις GCSE και έχουν πολλές απουσίες – έχουν χάσει πάνω από το 10% των μαθημάτων τους- κινδυνεύουν να περάσουν τουλάχιστον έναν χρόνο εκτός εργασίας, εκπαίδευσης ή κατάρτισης.

 

Ακολουθείστε το iPaideia.gr στο Google News

Tελευταίες Ειδήσεις για την Παιδεία και την εργασία στο iPaideia.gr