Τι συμβαίνει με τις ΖΕΠ; Αλλαγή προγραμματισμού με μπλόκο στη β’ φάση και νέες προσλήψεις από… μέσα Οκτωβρίου

Σε «αναμμένα κάρβουνα» κάθονται οι αναπληρωτές που αναμένουν την στελέχωση των Τάξεων Υποδοχής ΖΕΠ στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση καθώς όπως όλα δείχνουν είναι πιθανό να μείνουν εκτός της πολυαναμενόμενης β’ φάσης. Παράλληλα, προβληματισμό προκαλεί και το γεγονός ότι οι μαθητές που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην παρακολούθηση του σχολικού προγράμματος, κυρίως λόγω ελλιπούς γνώσης της ελληνικής γλώσσας, παραμένουν στον «αέρα» για μεγάλο χρονικό διάστημα, παρά το γεγονός ότι έχει ήδη ξεκινήσει η νέα σχολική χρονιά.

Αναπληρώτρια εκπαιδευτικός ΠΕ70,  η οποία θέλει να διατηρήσει την ανωνυμία της, περιγράφει στο iPaideia.gr τις αντικρουόμενες πληροφορίες που λαμβάνουν οι αναπληρωτές από το Υπουργείο Παιδείας και τις Περιφερειακές Διευθύνσεις, ενώ υπογραμμίζει και τις συνέπειες που αυτή η κατάσταση θα έχει για τους μαθητές που παρακολουθούν τις ΖΕΠ.

Άγνωστη η αιτία της καθυστέρησης – Τι απαντούν Υπουργείο και Περιφερειακές Διευθύνσεις

Όπως αναφέρει, η αιτία της φετινής καθυστέρησης παραμένει άγνωστη, καθώς διαφορετική είναι η εικόνα που μεταφέρεται από το Υπουργείο Παιδείας και διαφορετική από τις Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης.

Σύμφωνα με την ίδια, σε τηλεφωνική επικοινωνία το Υπουργείο Παιδείας ενημερώθηκε ότι δεν έχει ολοκληρωθεί η καταγραφή των τμημάτων από τις Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης, ενώ οι Περιφερειακές Διευθύνσεις από την πλευρά τους υποστηρίζουν ότι δεν έχουν ακόμη εγκριθεί οι πιστώσεις από το Υπουργείο.

Εκτός Β΄ φάσης οι ΖΕΠ – Τι ενημέρωση υπάρχει για προσλήψεις στις 15 Οκτωβρίου

Ιδιαίτερη σημασία έχει η ενημέρωση που, σύμφωνα με την ίδια, υπάρχει αυτή τη στιγμή για τη β΄ φάση προσλήψεων.

Όπως υποστηρίζει, κατόπιν επικοινωνίας με το Υπουργείο Παιδείας, έγινε γνωστό πως τα τμήματα ΖΕΠ δεν θα συμπεριληφθούν στις προσλήψεις της επόμενης φάσης.

Αντίθετα, σύμφωνα πάντα με όσα μεταφέρει η αναπληρώτρια εκπαιδευτικός, πρόκειται να πραγματοποιηθεί μία εμβόλιμη -Β2 φάση- αποκλειστικά για τις συγκεκριμένες θέσεις, περίπου στις 15 Οκτωβρίου.

1.126 Τάξεις Υποδοχής ΖΕΠ στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση

Η εκπαιδευτικός εξηγεί ότι τα τμήματα ΖΕΠ, δηλαδή οι Ζώνες Εκπαιδευτικής Προτεραιότητας, στελεχώνονται από το 2022 στη Β΄ φάση προσλήψεων, με χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ.

Οι συγκεκριμένες θέσεις αφορούν εκπαιδευτικούς ειδικότητας ΠΕ70 στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση και ΠΕ02 στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.

Η ίδρυση των Τάξεων Υποδοχής ΖΕΠ Ι και ΖΕΠ ΙΙ γίνεται γνωστή μέσω ΦΕΚ, στο οποίο αποτυπώνονται αναλυτικά τα τμήματα ανά σχολική μονάδα σε όλη τη χώρα. Όπως επισημαίνει η αναπληρώτρια, το συγκεκριμένο ΦΕΚ δημοσιεύεται κάθε χρόνο μέσα στο καλοκαίρι.

Φέτος, ωστόσο, υπήρξε σημαντική καθυστέρηση και το ΦΕΚ δημοσιεύθηκε μετά τις προσλήψεις της Α΄ φάσης.

Για το σχολικό έτος 2026-2027, σύμφωνα με όσα αναφέρει, έχουν ιδρυθεί 1.126 τμήματα ΖΕΠ στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση σε όλη την Ελλάδα.

«Για πρώτη φορά οι Τάξεις Υποδοχής δεν θα έχουν εκπαιδευτικό εγκαίρως»

Η αναπληρώτρια εκπαιδευτικός επισημαίνει ότι οι προσλήψεις για τα τμήματα ΖΕΠ πραγματοποιούνται κάθε χρόνο μαζικά και στη Β΄ φάση καλύπτονται στο σύνολό τους τα κενά στα Δημοτικά σχολεία.

Όπως υποστηρίζει, φέτος για πρώτη φορά οι Τάξεις Υποδοχής σε πανελλαδικό επίπεδο δεν θα έχουν εκπαιδευτικό εγκαίρως.

Μάλιστα, σημειώνει ότι ο αριθμός των Τάξεων Υποδοχής δεν παρουσιάζει σημαντικές διαφοροποιήσεις σε σχέση με προηγούμενες χρονιές. Όπως αναφέρει, εάν κάποιος ανατρέξει στα ΦΕΚ των προηγούμενων ετών, θα διαπιστώσει ότι ο αριθμός τους παραμένει περίπου στα ίδια επίπεδα.

Ενδεικτικά, για το σχολικό έτος 2025-2026 είχαν ιδρυθεί 1.172 Τάξεις Υποδοχής στα Δημοτικά σχολεία της χώρας, έναντι 1.126 για το 2026-2027.

Χωρίς πρόσθετη υποστήριξη οι μαθητές μέχρι να γίνουν οι προσλήψεις

Μέχρι να τοποθετηθούν οι εκπαιδευτικοί των ΖΕΠ, οι μαθητές που έχουν ανάγκη γλωσσικής υποστήριξης συνεχίζουν να παρακολουθούν κανονικά το πρόγραμμα της τάξης τους χωρίς την πρόσθετη υποστήριξη της Τάξης Υποδοχής.

Πρόκειται, όπως εξηγεί η εκπαιδευτικός, για παιδιά που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην παρακολούθηση του σχολικού προγράμματος, κυρίως εξαιτίας της ελλιπούς γνώσης της ελληνικής γλώσσας.

Παράλληλα, σε αρκετές περιπτώσεις, ακόμη και μετά την πρόσληψή τους, οι εκπαιδευτικοί των Τάξεων Υποδοχής μοιράζονται σε δύο σχολικές μονάδες: 14 ώρες την εβδομάδα στο σχολείο τοποθέτησης, για τρεις ημέρες, και 10 ώρες στο σχολείο διάθεσης, για δύο ημέρες.

Αυτό, σύμφωνα με την ίδια, σημαίνει ότι ο εκπαιδευτικός της τάξης καλείται να εντάξει τους συγκεκριμένους μαθητές στην εκπαιδευτική διαδικασία, κάτι που στην πράξη μπορεί να είναι ιδιαίτερα δύσκολο, καθώς υπάρχουν περιπτώσεις μαθητών ΖΕΠ που δεν μιλούν καθόλου ελληνικά.

Στόχος του εκπαιδευτικού στο τμήμα ΖΕΠ, όπως εξηγεί, είναι να αμβλύνει το γλωσσικό πρόβλημα του μαθητή και να συμβάλει στην ομαλή ένταξή του στην ομάδα, τόσο μέσα όσο και έξω από την τάξη. Για να επιτευχθεί, όμως, αυτός ο στόχος θεωρεί απαραίτητη τη συνέπεια στη διδασκαλία του ΖΕΠ.

«Δεν μπορούμε να μιλάμε για ομαλή κοινωνικοποίηση, ούτε για μόρφωση»

Η αναπληρώτρια ΠΕ70 περιγράφει παράλληλα τη νέα πραγματικότητα που αντιμετωπίζουν οι εκπαιδευτικοί μέσα στις σχολικές αίθουσες, όπου πλέον καλούνται να διδάξουν έναν ανομοιογενή μαθητικό πληθυσμό, με διαφορετικό γλωσσικό υπόβαθρο.

Όπως τονίζει, εάν δεν υπάρξει επαρκής και έγκαιρη στελέχωση των σχολείων με εκπαιδευτικούς στα τμήματα ΖΕΠ, ώστε να λειτουργούν σωστά οι δομές αντισταθμιστικής μάθησης, «δεν μπορούμε να μιλάμε ούτε για ομαλή κοινωνικοποίηση, ούτε για μόρφωση».

Κατά την ίδια, εάν το δημόσιο σχολείο πρόκειται να λειτουργήσει σωστά ως φορέας κοινωνικοποίησης και παιδείας, οι Τάξεις Υποδοχής ΖΕΠ Ι και ΖΕΠ ΙΙ θα πρέπει να λειτουργούν από την αρχή της σχολικής χρονιάς.

«Οι ανάγκες των μαθητών μας έχουν αλλάξει και σε αυτές τις ανάγκες οφείλουμε να ανταποκριθούμε», επισημαίνει.

Όπως εξηγεί, όσοι μαθητές υπάρχουν σε μία τάξη, άλλα τόσα είναι και τα μαθησιακά προφίλ που ο εκπαιδευτικός καλείται να λάβει υπόψη του, οργανώνοντας τη διδασκαλία του σε συνεργασία με τους εκπαιδευτικούς των Τάξεων Υποδοχής ΖΕΠ.

Η ίδια, ωστόσο, υπογραμμίζει ότι αυτό δεν μπορεί να γίνει χωρίς την ανάλογη στήριξη και χωρίς επαρκείς πόρους από το Υπουργείο Παιδείας.

Έως και ενάμιση μήνα χωρίς ΖΕΠ – Οι επιπτώσεις για τους μαθητές

Ιδιαίτερα σημαντικές, σύμφωνα με την εκπαιδευτικό, μπορεί να είναι οι συνέπειες για έναν μαθητή που μένει χωρίς την υποστήριξη της Τάξης Υποδοχής ΖΕΠ για έναν έως και ενάμιση μήνα από την έναρξη του σχολικού έτους, κυρίως όταν έχει περιορισμένη γνώση της ελληνικής γλώσσας.

Το συγκεκριμένο διάστημα συμπίπτει με την έναρξη της συστηματικής διδασκαλίας και με την περίοδο κατά την οποία ο μαθητής προσπαθεί να προσαρμοστεί στις γλωσσικές απαιτήσεις της σχολικής τάξης.

Η απουσία εξειδικευμένης υποστήριξης, όπως επισημαίνει, δυσχεραίνει την κατανόηση των οδηγιών που δίνει ο εκπαιδευτικός της τάξης και του ίδιου του διδακτικού περιεχομένου, περιορίζει τη συμμετοχή του μαθητή και μπορεί να οδηγήσει στη συσσώρευση γλωσσικών δυσκολιών. Οι δυσκολίες αυτές, στη συνέχεια, επηρεάζουν και την πρόσβασή του στα επιμέρους γνωστικά αντικείμενα.

Το αποτέλεσμα, σύμφωνα με την εκπαιδευτικό, είναι ο μαθητής να αισθάνεται ότι δεν μπορεί να τα καταφέρει και να μειώνεται η αυτοπεποίθησή του.

Από τις μαθησιακές δυσκολίες έως την κοινωνική απομόνωση

Η εκπαιδευτικός επισημαίνει και την κοινωνική διάσταση του προβλήματος, καθώς η γλώσσα αποτελεί μέσο επικοινωνίας.

Όταν δεν έχει κατακτηθεί επαρκώς, όπως εξηγεί, δυσκολεύει την ένταξη των μαθητών σε ομάδες και τη δημιουργία φιλικών σχέσεων, με αποτέλεσμα σταδιακά να μπορεί να οδηγηθούν σε κοινωνική απομόνωση τόσο μέσα όσο και έξω από το σχολείο.

Συνεπώς, όπως καταλήγει η αναπληρώτρια εκπαιδευτικός,  η καθυστέρηση στη στελέχωση των Τάξεων Υποδοχής έχει πολύπλευρες επιπτώσεις στους μαθητές, εντείνει τις ιδιαιτερότητές τους και δεν εξασφαλίζει ίσες ευκαιρίες μάθησης.