Μη κρατικά πανεπιστήμια: Παρέμβαση των Δικηγορικών Συλλόγων – Τι ζητούν για τις Νομικές

Νέα παρέμβαση για τα μη κρατικά πανεπιστήμια και ειδικότερα για τη λειτουργία μη κρατικών Νομικών Σχολών κάνει η Συντονιστική Επιτροπή της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος, ζητώντας την άμεση και «απαρέγκλιτη» εφαρμογή των πρόσφατων αποφάσεων του Συμβουλίου της Επικρατείας. Οι δικηγόροι θέτουν στο επίκεντρο την ποιότητα των σπουδών, τη διαφάνεια και την αμεροληψία των διαδικασιών, ζητώντας παράλληλα συνολικό σχεδιασμό και ανώτατο αριθμό εισακτέων για τις μη κρατικές Νομικές Σχολές.

Την ανάγκη να εφαρμοστούν άμεσα και χωρίς παρεκκλίσεις οι πρόσφατες αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας για τα μη κρατικά πανεπιστήμια επισημαίνει η Συντονιστική Επιτροπή της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος.

Η Επιτροπή, η οποία συνεδρίασε στις 4 Σεπτεμβρίου, επαναφέρει τις ενστάσεις και τις προτάσεις που έχει διατυπώσει από την έναρξη της διαδικασίας για τη δημιουργία μη κρατικών Νομικών Σχολών, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ποιότητα των παρεχόμενων σπουδών, στη διαφάνεια και στην αμεροληψία.

Τι ζητούν για τις μη κρατικές Νομικές Σχολές

Οι Δικηγορικοί Σύλλογοι υποστηρίζουν ότι η ίδρυση και λειτουργία μη κρατικών Νομικών Σχολών δεν θα πρέπει να προχωρήσει χωρίς συνολικό σχεδιασμό και ουσιαστική διαβούλευση με την ακαδημαϊκή και τη νομική κοινότητα.

Παράλληλα, επαναφέρουν την πρότασή τους για τη θέσπιση ανώτατου συνολικού ετήσιου αριθμού εισακτέων για το σύνολο των μη κρατικών Νομικών Σχολών.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδουν και στις προϋποθέσεις λειτουργίας τους, υποστηρίζοντας ότι δεν μπορούν να γίνουν εκπτώσεις σε ζητήματα όπως η υλικοτεχνική υποδομή, οι κατάλληλοι χώροι και ο εξοπλισμός, η επάρκεια και το κύρος του διδακτικού προσωπικού, καθώς και η ύπαρξη ολοκληρωμένων και σύγχρονων προγραμμάτων σπουδών.

Οι αποφάσεις του ΣτΕ και τα προβλήματα που εντοπίστηκαν

Η παρέμβαση έρχεται μετά τις αποφάσεις 1167, 1168, 1169, 1170, 1171 και 1172/2026 του ΣτΕ, με τις οποίες ακυρώθηκαν συγκεκριμένες πράξεις που αφορούσαν άδειες εγκατάστασης και λειτουργίας παραρτημάτων Νομικών Προσώπων Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης, καθώς και πιστοποιήσεις προγραμμάτων σπουδών.

Οι αποφάσεις αυτές, πάντως, δεν έκριναν συνολικά παράνομη τη λειτουργία των μη κρατικών πανεπιστημίων. Με την απόφαση 284/2026, η Ολομέλεια του ΣτΕ είχε κρίνει ότι οι προϋποθέσεις που θέτει η ελληνική νομοθεσία για τη λειτουργία παραρτημάτων αλλοδαπών πανεπιστημίων είναι συμβατές με το ενωσιακό δίκαιο και αποσκοπούν, μεταξύ άλλων, στη διασφάλιση υψηλού επιπέδου ανώτατης εκπαίδευσης.

Στις μεταγενέστερες αποφάσεις, ωστόσο, το ΣτΕ εντόπισε συγκεκριμένες πλημμέλειες στις διαδικασίες αδειοδότησης και πιστοποίησης.

Σε δύο περιπτώσεις κρίθηκε ότι δεν είχε ολοκληρωθεί με τον απαιτούμενο τρόπο ο έλεγχος των κτηριακών προϋποθέσεων από τον ΕΟΠΠΕΠ, καθώς είχαν διατυπωθεί παρατηρήσεις μετά από επιτόπιους ελέγχους χωρίς να έχει βεβαιωθεί η συμμόρφωση.

Σε άλλη περίπτωση προέκυψε ζήτημα αμεροληψίας, καθώς μέλος ειδικής επιτροπής αξιολόγησης της ΕΘΑΑΕ είχε σχέση με τον ενδιαφερόμενο εκπαιδευτικό φορέα, γεγονός που, κατά το ΣτΕ, μπορούσε να δημιουργήσει υπόνοια μεροληψίας.

Προβληματισμός διατυπώθηκε και για την πιστοποίηση των προγραμμάτων σπουδών, καθώς το δικαστήριο έκρινε ότι τα στοιχεία που είχαν χρησιμοποιηθεί δεν αποτελούσαν επαρκώς συγκεκριμένα ποσοτικά και ποιοτικά κριτήρια για τη διασφάλιση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών ανώτατης εκπαίδευσης.

Οι νέες άδειες από το υπουργείο Παιδείας

Μετά τις αποφάσεις του ΣτΕ, το υπουργείο Παιδείας ανακοίνωσε στις 28 Αυγούστου 2026 την εκ νέου χορήγηση αδειών εγκατάστασης και λειτουργίας σε δύο μη κρατικά πανεπιστήμια, υπό τη μορφή ΝΠΠΕ.

Σύμφωνα με το υπουργείο, οι άδειες χορηγήθηκαν μετά την εκ νέου διενέργεια της διοικητικής διαδικασίας, σε συμμόρφωση με τις αποφάσεις 1167/2026 και 1169/2026 του Συμβουλίου της Επικρατείας.

Για το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027 είχαν αρχικά χορηγηθεί επτά άδειες εγκατάστασης και λειτουργίας παραρτημάτων ΝΠΠΕ, έπειτα από θετικές γνωμοδοτήσεις της ΕΘΑΑΕ και του ΕΟΠΠΕΠ.

Γιατί οι δικηγόροι εστιάζουν στις Νομικές Σχολές

Η Συντονιστική Επιτροπή δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στις Νομικές Σχολές, υποστηρίζοντας ότι η ποιότητα των νομικών σπουδών συνδέεται άμεσα με τη λειτουργία της Δικαιοσύνης και την ασφάλεια δικαίου.

Ήδη από τον Ιούνιο είχε ζητήσει συνολικό σχεδιασμό για τις νέες Νομικές Σχολές και καθορισμό ανώτατου συνολικού αριθμού εισακτέων. Κατά τους Δικηγορικούς Συλλόγους, η ανάπτυξη πολλών νέων Νομικών Σχολών χωρίς συνολικό σχεδιασμό μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα τόσο στην ποιότητα της παρεχόμενης εκπαίδευσης όσο και στην αγορά του δικηγορικού επαγγέλματος.