Πανεπιστήμια: Πάνω από 900 εκατ. ευρώ για Έρευνα και Ανάπτυξη – Πού κατευθύνθηκαν οι δαπάνες

Σύμφωνα με τα οριστικά στοιχεία που δημοσίευσε το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης και Ηλεκτρονικού Περιεχομένου (ΕΚΤ) και έχουν αποσταλεί στη Eurostat, οι συνολικές δαπάνες αυξήθηκαν κατά 7,6% σε σχέση με το 2023, ενώ ο δείκτης «Ένταση Έρευνας και Ανάπτυξης», δηλαδή οι σχετικές δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ, διαμορφώθηκε στο 1,53%. Τη μεγαλύτερη συμμετοχή στις δαπάνες είχαν οι επιχειρήσεις, ενώ ακολούθησαν η τριτοβάθμια εκπαίδευση και ο κρατικός τομέας.

Αύξηση κατά 256 εκατ. ευρώ μέσα σε έναν χρόνο

Οι συνολικές δαπάνες για Έρευνα και Ανάπτυξη ανήλθαν το 2024 σε 3.621,36 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 256,25 εκατ. ευρώ σε σχέση με το προηγούμενο έτος.

Η ποσοστιαία μεταβολή έφτασε το 7,6%, ενώ την ίδια περίοδο το ελληνικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 5,4%. Ως αποτέλεσμα, η Ένταση Έρευνας και Ανάπτυξης ενισχύθηκε και διαμορφώθηκε στο 1,53% του ΑΕΠ.

Με βάση τον συγκεκριμένο δείκτη, η Ελλάδα καταλαμβάνει τη 13η θέση μεταξύ των 27 κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Μειώθηκε η απασχόληση στην Έρευνα και Ανάπτυξη

Παρά την αύξηση των δαπανών, διαφορετική πορεία ακολούθησε η απασχόληση.

Το συνολικό προσωπικό που απασχολήθηκε σε δραστηριότητες Έρευνας και Ανάπτυξης, υπολογισμένο σε Ισοδύναμα Πλήρους Απασχόλησης, περιορίστηκε σε 69.124 θέσεις, από 73.263 το 2023, καταγράφοντας μείωση 5,7%.

Αντίστοιχα, το ερευνητικό προσωπικό μειώθηκε κατά 6,9%, από 54.679 σε 50.892 Ισοδύναμα Πλήρους Απασχόλησης. Και ως προς το συνολικό προσωπικό, η Ελλάδα βρίσκεται στη 13η θέση της ΕΕ.

Οι επιχειρήσεις στην πρώτη θέση των δαπανών

Περισσότερο από το μισό της συνολικής δαπάνης προήλθε από τον επιχειρηματικό τομέα. Ειδικότερα, οι επιχειρήσεις πραγματοποίησαν δαπάνες 1.985,65 εκατ. ευρώ, που αντιστοιχούν στο 54,8% του συνόλου.

Μεταξύ των οικονομικών κλάδων με τη μεγαλύτερη συνεισφορά βρίσκονται η Ενημέρωση και Επικοινωνία με 304,75 εκατ. ευρώ, τα Ορυχεία και Λατομεία με 299,31 εκατ. ευρώ, οι Χρηματοπιστωτικές και Ασφαλιστικές Δραστηριότητες με 254,91 εκατ. ευρώ, καθώς και οι Επαγγελματικές, Επιστημονικές και Τεχνικές Δραστηριότητες με 203,04 εκατ. ευρώ.

Ακολουθούν το Χονδρικό και Λιανικό Εμπόριο με 199,89 εκατ. ευρώ και η Παραγωγή Βασικών Φαρμακευτικών Προϊόντων και Φαρμακευτικών Σκευασμάτων με 196,16 εκατ. ευρώ.

Στις επιχειρήσεις καταγράφηκαν συνολικά 23.012 Ισοδύναμα Πλήρους Απασχόλησης, εκ των οποίων τα 16.632 αφορούσαν προσωπικό με ερευνητικά καθήκοντα.

Πάνω από 900 εκατ. ευρώ στα Πανεπιστήμια

Δεύτερη μεγαλύτερη συμμετοχή στις δαπάνες είχε η τριτοβάθμια εκπαίδευση, στην οποία περιλαμβάνονται τα Πανεπιστήμια, τα Ερευνητικά Πανεπιστημιακά Ινστιτούτα και τα Πανεπιστημιακά Νοσοκομεία.

Οι δαπάνες του συγκεκριμένου τομέα έφτασαν τα 911,03 εκατ. ευρώ, αντιπροσωπεύοντας το 25,2% του συνόλου.

Το μεγαλύτερο μέρος κατευθύνθηκε στη βασική έρευνα, με 525,94 εκατ. ευρώ, και στην εφαρμοσμένη έρευνα, με 310,64 εκατ. ευρώ. Τα υψηλότερα ποσά καταγράφηκαν στην Ιατρική και τις Επιστήμες Υγείας, στις Επιστήμες Μηχανικού και την Τεχνολογία και στις Κοινωνικές Επιστήμες.

Η τριτοβάθμια εκπαίδευση συγκεντρώνει παράλληλα τις περισσότερες θέσεις απασχόλησης σε δραστηριότητες Έρευνας και Ανάπτυξης, με 29.860 Ισοδύναμα Πλήρους Απασχόλησης, από τα οποία τα 24.353 αφορούν ερευνητικές θέσεις.

Στα 706,52 εκατ. ευρώ οι δαπάνες του κράτους

Ο κρατικός τομέας πραγματοποίησε δαπάνες 706,52 εκατ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί στο 19,5% του συνόλου.

Οι δραστηριότητες αφορούσαν τόσο τη βασική όσο και την εφαρμοσμένη έρευνα, με τα μεγαλύτερα ποσά να κατευθύνονται στην Ιατρική και τις Επιστήμες Υγείας, στις Επιστήμες Μηχανικού και την Τεχνολογία, στις Φυσικές Επιστήμες και στις Ανθρωπιστικές Επιστήμες και Τέχνες.

Στα ιδιωτικά μη κερδοσκοπικά ιδρύματα, οι αντίστοιχες δαπάνες ανήλθαν σε 18,16 εκατ. ευρώ, με 354 Ισοδύναμα Πλήρους Απασχόλησης.

Πώς χρηματοδοτήθηκε η έρευνα

Το μεγαλύτερο ποσό χρηματοδότησης προήλθε από τις ιδιωτικές επιχειρήσεις, φτάνοντας τα 1.682,79 εκατ. ευρώ.

Η κρατική χρηματοδότηση ανήλθε σε 1.164,46 εκατ. ευρώ, από τα οποία 762,87 εκατ. ευρώ προήλθαν από τον τακτικό προϋπολογισμό, 248,72 εκατ. ευρώ από προγράμματα ΕΣΠΑ και το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και 152,87 εκατ. ευρώ από το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης και άλλες κρατικές πηγές.

Επιπλέον, 476,98 εκατ. ευρώ προήλθαν από τη συμμετοχή ελληνικών φορέων σε ανταγωνιστικά προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στην Αττική πάνω από το μισό των δαπανών

Σε περιφερειακό επίπεδο, η Αττική συγκεντρώνει το μεγαλύτερο μέρος της ερευνητικής δραστηριότητας, με δαπάνες 1.982,39 εκατ. ευρώ, δηλαδή 54,7% του συνόλου, και 34.413 Ισοδύναμα Πλήρους Απασχόλησης.

Ωστόσο, ως προς την Ένταση Έρευνας και Ανάπτυξης, πάνω από τον εθνικό μέσο όρο βρίσκονται η Κεντρική Μακεδονία με 2,22%, η Αττική με 1,72% και η Κρήτη με 1,55%.

Τα στοιχεία αποτελούν τα επίσημα εθνικά δεδομένα για την Έρευνα, Ανάπτυξη και Καινοτομία, τα οποία παράγονται από το ΕΚΤ και αποστέλλονται στη Eurostat και τον ΟΟΣΑ