Επαγγελματική Εκπαίδευση: «Η νέα σχολική χρονιά αρχίζει με τα ίδια προβλήματα» – Κενά, ολιγομελή τμήματα και ελλείψεις σε εργαστήρια

Σε ανακοίνωσή της, η ΟΛΤΕΕ καλωσορίζει τους νεοδιόριστους εκπαιδευτικούς και εύχεται καλή σχολική χρονιά σε μαθητές, εκπαιδευτικούς, οικογένειες και προσωπικό των σχολικών μονάδων. Την ίδια στιγμή, ωστόσο, επισημαίνει ότι για τα Επαγγελματικά Λύκεια, τα Πρότυπα Επαγγελματικά Λύκεια, τα Εργαστηριακά Κέντρα και τις δομές ειδικής επαγγελματικής εκπαίδευσης η έναρξη της χρονιάς συνοδεύεται από προβλήματα που, όπως υποστηρίζει, δεν είναι συγκυριακά.

Στο επίκεντρο η στελέχωση των ΕΠΑΛ

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνει η ΟΛΤΕΕ στην έγκαιρη κάλυψη των εκπαιδευτικών κενών, τονίζοντας ότι οι γενικοί αριθμοί προσλήψεων δεν αρκούν για να αποτυπώσουν τις ιδιαίτερες ανάγκες της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης.

Όπως αναφέρει, ο κυβερνητικός σχεδιασμός προβλέπει περίπου 30.000 προσλήψεις αναπληρωτών στην πρώτη φάση και έως 45.000 προσλήψεις αναπληρωτών εκπαιδευτικών, Ειδικού Εκπαιδευτικού Προσωπικού και Ειδικού Βοηθητικού Προσωπικού συνολικά μέσα στη σχολική χρονιά. Η Ομοσπονδία επισημαίνει, ωστόσο, ότι ΕΠΑΛ και Εργαστηριακά Κέντρα χρειάζονται από την πρώτη ημέρα εκπαιδευτικούς τόσο Γενικής Παιδείας όσο και Τεχνικών Ειδικοτήτων.

Η έγκαιρη στελέχωση θεωρείται απαραίτητη προκειμένου να καταρτιστούν τα ωρολόγια προγράμματα, να λειτουργήσουν τα εργαστήρια, να συγκροτηθούν οι Τομείς και οι Ειδικότητες και να μη χαθούν διδακτικές ώρες.

Παράλληλα, η ΟΛΤΕΕ υποστηρίζει ότι σημαντικός αριθμός εκπαιδευτικών του υπουργείου Παιδείας παραμένει αποσπασμένος ή διατεθειμένος σε διοικητικές και άλλες υπηρεσίες, την ώρα που στα σχολεία καταγράφονται ελλείψεις σε κρίσιμες ειδικότητες.

Ολιγομελή τμήματα και εγγραφές

Ένα ακόμη κρίσιμο ζήτημα αφορά τη λειτουργία των Τομέων και Ειδικοτήτων στα ΕΠΑΛ, καθώς η Ομοσπονδία συνδέει την έγκαιρη ολοκλήρωση των εγγραφών με τη δυνατότητα των μαθητών να επιλέξουν την εκπαιδευτική διαδρομή που ανταποκρίνεται στις κλίσεις και στις επαγγελματικές προοπτικές τους.

Η ΟΛΤΕΕ αναφέρεται στην πρόσφατη υπουργική απόφαση για την κατ’ εξαίρεση έγκριση ολιγομελών τμημάτων, η οποία, όπως σημειώνει, καλύπτει μεγάλο αριθμό τμημάτων Α’ τάξης, Τομέων Β’ τάξης και Ειδικοτήτων Γ’ τάξης σε ΕΠΑΛ και Πρότυπα ΕΠΑΛ σε όλη τη χώρα.

Κατά την Ομοσπονδία, αυτό καταδεικνύει ότι τα αυστηρά αριθμητικά κριτήρια δεν μπορούν να εφαρμόζονται χωρίς να λαμβάνονται υπόψη γεωγραφικοί, κοινωνικοί, νησιωτικοί και συγκοινωνιακοί περιορισμοί.

Ζητά, μεταξύ άλλων, να εξασφαλιστεί η λειτουργία όλων των αναγκαίων ολιγομελών και των μοναδικών τμημάτων Τομέων και Ειδικοτήτων ανά Διεύθυνση Εκπαίδευσης, να ολοκληρώνονται εγκαίρως οι σχετικές εγκρίσεις και οι εγγραφές να ξεκινούν από τις αρχές Ιουνίου και να συνεχίζονται ηλεκτρονικά. Επιμένει επίσης ότι η επιλογή Τομέα ή Ειδικότητας δεν πρέπει να μετατρέπεται σε δυνατότητα που έχουν ουσιαστικά μόνο οι μαθητές των μεγάλων αστικών κέντρων.

«Ανάμεσα στη νομοθέτηση και την πραγματική εφαρμογή»

Έντονη είναι η κριτική της ΟΛΤΕΕ και για την εφαρμογή του θεσμικού πλαισίου της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης.

Όπως αναφέρει, έξι χρόνια μετά τη θέσπιση του νόμου 4763/2020 και δύο χρόνια μετά τον νόμο 5082/2024, η Επαγγελματική Εκπαίδευση εξακολουθεί να βρίσκεται «ανάμεσα στη νομοθέτηση και στην πραγματική εφαρμογή», χωρίς να έχει ολοκληρωθεί, κατά την εκτίμησή της, η υλοποίηση της μεταρρύθμισης στα ΕΠΑΛ και στα Εργαστηριακά Κέντρα.

Η Ομοσπονδία εκφράζει παράλληλα την ανησυχία ότι εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ που προορίζονται για την Επαγγελματική Εκπαίδευση κινδυνεύουν να μην αξιοποιηθούν έγκαιρα και αποτελεσματικά στις πραγματικές ανάγκες των σχολείων.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνει τα σύγχρονα Αναλυτικά Προγράμματα Σπουδών, την ανάπτυξη νέων ειδικοτήτων, τη συνεχή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, τον εργαστηριακό εξοπλισμό, την αναβάθμιση των Πρότυπων ΕΠΑΛ, τα Γραφεία Επαγγελματικής Ανάπτυξης και Σταδιοδρομίας, τη λειτουργική χρηματοδότηση και τη σύνδεση με την αγορά εργασίας.

Ζητά δημόσιο απολογισμό για τα κονδύλια

Καθώς τα χρονοδιαγράμματα του Ταμείου Ανάκαμψης για κρίσιμα έργα της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης βρίσκονται, σύμφωνα με την ανακοίνωση, στο τελικό τους στάδιο, η ΟΛΤΕΕ ζητά πλήρη δημόσιο απολογισμό για την αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων.

Συγκεκριμένα, ζητά να γνωστοποιηθεί ποια έργα έχουν ολοκληρωθεί, ποια ΕΠΑΛ και Εργαστηριακά Κέντρα έχουν εξοπλιστεί, ποια ποσά έχουν συμβασιοποιηθεί και καταβληθεί, ποια παραδοτέα έχουν ολοκληρωθεί και ποια έργα τροποποιήθηκαν, περιορίστηκαν ή μεταφέρθηκαν.

Παράλληλα, ζητά να αποτυπωθεί το πραγματικό και μετρήσιμο όφελος που είχαν οι συγκεκριμένες παρεμβάσεις για τους μαθητές της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης.

Τι ζητά για ΕΠΑΛ και Εργαστηριακά Κέντρα

Η Ομοσπονδία υπογραμμίζει ότι τα ΕΠΑΛ και τα Εργαστηριακά Κέντρα «δεν μπορούν να λειτουργήσουν μόνο με ευχές, εξαγγελίες και γενικούς σχεδιασμούς».

Μεταξύ των άμεσων παρεμβάσεων που θεωρεί αναγκαίες είναι η επαρκής και έγκαιρη στελέχωση όλων των Τομέων και Ειδικοτήτων, η χρηματοδότηση για αναλώσιμα, υλικά, συντήρηση και ασφάλεια των εργαστηρίων, η προμήθεια σύγχρονου εργαστηριακού εξοπλισμού, η κάλυψη των λειτουργικών αναγκών και η διοικητική υποστήριξη των σχολικών μονάδων.

Παράλληλα, ζητά σταθερή και ουσιαστική στήριξη της Μαθητείας και ειδική μέριμνα για τις δομές ειδικής επαγγελματικής εκπαίδευσης, τα Ενιαία Ειδικά Επαγγελματικά Γυμνάσια-Λύκεια και τα Εργαστήρια Ειδικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης.

«Από τις εξαγγελίες στην πράξη»

Κλείνοντας, η ΟΛΤΕΕ καλεί το υπουργείο Παιδείας να περάσει «από τις εξαγγελίες στην πράξη», παρουσιάζοντας συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, σαφείς δεσμεύσεις και μετρήσιμα αποτελέσματα.

Όπως τονίζει, η Επαγγελματική Εκπαίδευση δεν μπορεί να εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται ως δευτερεύον πεδίο της εκπαιδευτικής πολιτικής, ενώ μαθητές και εκπαιδευτικοί των ΕΠΑΛ δικαιούνται σύγχρονες, ασφαλείς και πλήρως στελεχωμένες σχολικές μονάδες, συνδεδεμένες με τις ανάγκες της κοινωνίας, της παραγωγής και της εργασίας.