Καταργείται η ΑΣΠΑΙΤΕ: Νέο πενταετές τμήμα Εκπαιδευτικών Μηχανικών στο ΕΚΠΑ- Τι θα ισχύσει με τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων

Σημαντικές αλλαγές στον χάρτη της ανώτατης εκπαίδευσης φέρνει η κατάργηση της Ανώτατης Σχολής Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής Εκπαίδευσης (ΑΣΠΑΙΤΕ) και η ενσωμάτωση των εκπαιδευτικών και ακαδημαϊκών δομών της στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ).

Κεντρικό στοιχείο της νέας ρύθμισης είναι η ίδρυση του Τμήματος Εκπαιδευτικών Μηχανικών, το οποίο εντάσσεται στη Σχολή Επιστημών Αγωγής του ΕΚΠΑ και θα στεγαστεί στις εγκαταστάσεις της καταργούμενης ΑΣΠΑΙΤΕ στο Μαρούσι.

Το νέο τμήμα θα απονέμει, βάσει του σχεδίου νόμου, ενιαίο πανεπιστημιακό τίτλο σπουδών, με ενιαίο βαθμό, πιστοποιώντας παράλληλα την ιδιότητα του εκπαιδευτικού και την επαγγελματική ειδικότητα μηχανικού βάσει των τριών διαθέσιμων κατευθύνσεων.

Η νέα διάταξη προβλέπει ότι η Σχολή Επιστημών Αγωγής του ΕΚΠΑ θα περιλαμβάνει πλέον τρία Τμήματα: το Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, το Τμήμα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία και το νεοσύστατο Τμήμα Εκπαιδευτικών Μηχανικών.

Το τελευταίο θα οργανώνει ενιαίο πρόγραμμα προπτυχιακών σπουδών διάρκειας πέντε ετών, συνολικά 300 πιστωτικών μονάδων ECTS, με τέσσερις διακριτές κατευθύνσεις: Εκπαιδευτικών Ηλεκτρολόγων Μηχανικών, Εκπαιδευτικών Ηλεκτρονικών Μηχανικών, Εκπαιδευτικών Μηχανολόγων Μηχανικών και Εκπαιδευτικών Πολιτικών Μηχανικών. Η επιλογή κατεύθυνσης θα γίνεται κατά το τρίτο ακαδημαϊκό εξάμηνο και θα αποτυπώνεται στον τίτλο σπουδών.

Η ακαδημαϊκή λειτουργία του νέου Τμήματος και η υποδοχή των πρώτων φοιτητών προγραμματίζεται να ξεκινήσουν από το ακαδημαϊκό έτος 2027-2028, ενώ η διοικητική του λειτουργία θα αρχίσει με την έναρξη ισχύος του νόμου. Παράλληλα, προβλέπεται η μεταφορά των εργαστηρίων της ΑΣΠΑΙΤΕ στο ΕΚΠΑ, με υποχρέωση επανίδρυσής τους μέσα σε διάστημα ενός έτους, διαφορετικά θα παύσει αυτοδίκαια η λειτουργία τους.

Τα δικαιώματα των αποφοίτων

Στο νομοσχέδιο, το οποίο βρίσκεται υπό διαβούλευση, προβλέπονται οι ακαδημαϊκές και επαγγελματικές διαδρομές των αποφοίτων του νέου τμήματος. Ένας απόφοιτος έχει τη δυνατότητα διδασκαλίας στην ειδικότητά του στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση αλλά και δικαίωμα άσκησης της επαγγελματικής δραστηριότητας μηχανικού. Στην δεύτερη περίπτωση, ο απόφοιτος μπορεί να δραστηριοποιηθεί στον δημόσιο ή στον ιδιωτικό τομέα ή και να ασκήσει το επάγγελμα ως ελεύθερος επαγγελματίας.

Σχετικά με τα επαγγελματικά δικαιώματα, αναμένεται σχετικό προεδρικό διάταγμα που θα ορίζει επακριβώς τις δυνατότητές των αποφοίτων. Έως τότε, οι απόφοιτοι θα έχουν τα ίδια επαγγελματικά δικαιώματα με τους αποφοίτους των προς κατάργηση τμημάτων της ΑΣΠΑΙΤΕ.

Ποιοι φοιτητές του προηγούμενου καθεστώτος εντάσσονται αυτοδικαίως στο ΕΚΠΑ

Σύμφωνα με το άρθρο 6, στο ΕΚΠΑ εντάσσονται αυτοδικαίως οι φοιτητές των προγραμμάτων πρώτου κύκλου της ΑΣΠΑΙΤΕ που, κατά την έναρξη ισχύος του νόμου, δεν έχουν ολοκληρώσει τις υποχρεώσεις τους για την απόκτηση πτυχίου.

Η ίδια πρόβλεψη ισχύει και για όσους εγγράφονται στη Σχολή κατά το ακαδημαϊκό έτος 2026–2027.

Οι φοιτητές αυτοί διατηρούν τη δυνατότητα να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους σύμφωνα με το πρόγραμμα του Τμήματος στο οποίο εισήχθησαν, εντός της ανώτατης διάρκειας φοίτησης που προβλέπει η ισχύουσα νομοθεσία.

Το χρονικό όριο καθορίζεται με βάση το άρθρο 76 και τις μεταβατικές διατάξεις του άρθρου 454 του νόμου 4957/2022, ανάλογα με το έτος εισαγωγής τους.

Οι δύο επιλογές για την απόκτηση πτυχίου

Το νομοσχέδιο προβλέπει δύο διαφορετικές διαδρομές για τους φοιτητές που καλύπτονται από τις μεταβατικές διατάξεις.

Η πρώτη επιλογή είναι να συνεχίσουν κανονικά το πρόγραμμα σπουδών της ΑΣΠΑΙΤΕ, να ολοκληρώσουν τις προβλεπόμενες ακαδημαϊκές υποχρεώσεις και να λάβουν τίτλο αντίστοιχο και ισότιμο με εκείνον που χορηγείται από τη Σχολή.

Η δεύτερη επιλογή αφορά όσους επιθυμούν να αποκτήσουν πτυχίο πανεπιστημιακής εκπαίδευσης από το νέο Τμήμα Εκπαιδευτικών Μηχανικών του ΕΚΠΑ.

Για να αξιοποιήσουν αυτή τη δυνατότητα, πρέπει πρώτα να έχουν ολοκληρώσει επιτυχώς τα μαθήματα και τις υπόλοιπες υποχρεώσεις που απαιτούνται για το αρχικό πτυχίο τους.

Στη συνέχεια, αντί να προχωρήσουν στην ορκωμοσία και στην απόκτηση του τίτλου της αρχικής διαδρομής, μπορούν να αιτηθούν την παρακολούθηση πρόσθετων μαθημάτων σε μία από τις κατευθύνσεις του νέου Τμήματος.

Η επιτυχής ολοκλήρωση αυτών των πρόσθετων υποχρεώσεων οδηγεί στην απόκτηση πτυχίου του Τμήματος Εκπαιδευτικών Μηχανικών.

Αναλυτικά η νομοθετική ρύθμιση για το νέο τμήμα

Άρθρο 4: Ίδρυση Τμήματος Εκπαιδευτικών Μηχανικών στη Σχολή Επιστημών Αγωγής

1. Στη Σχολή Επιστημών Αγωγής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (Ε.Κ.Π.Α) ιδρύεται Τμήμα με την επωνυμία «Τμήμα Εκπαιδευτικών Μηχανικών», που εδρεύει στις εγκαταστάσεις της καταργούμενης με τον παρόντα Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. στο Μαρούσι, εντός του ακινήτου με Κ.Α.Ε.Κ. 050142664011/0/0 της παρ. 2 του άρθρου 3.

2. Η Σχολή Επιστημών Αγωγής του Ε.Κ.Π.Α. διαρθρώνεται εφεξής στα ακόλουθα Τμήματα:

α) Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης,

β) Τμήμα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία, και

γ) Τμήμα Εκπαιδευτικών Μηχανικών.

3. Το Τμήμα Εκπαιδευτικών Μηχανικών οργανώνει ένα πρόγραμμα πρώτου κύκλου σπουδών, το οποίο αντιστοιχεί σε τριακόσιες (300) πιστωτικές μονάδες (European Credit Transfer and Accumulation System – ECTS), με τέσσερις (4) κατευθύνσεις ως εξής:

α) Εκπαιδευτικών Ηλεκτρολόγων Μηχανικών,

β) Εκπαιδευτικών Ηλεκτρονικών Μηχανικών,

γ) Εκπαιδευτικών Μηχανολόγων Μηχανικών, και

δ) Εκπαιδευτικών Πολιτικών Μηχανικών.

Η κατεύθυνση επιλέγεται στο τρίτο ακαδημαϊκό εξάμηνο του προγράμματος πρώτου κύκλου σπουδών και αναγράφεται στον απονεμόμενο τίτλο σπουδών.

4. Το Τμήμα Εκπαιδευτικών Μηχανικών απονέμει ενιαίο πανεπιστημιακό τίτλο σπουδών, με ενιαίο βαθμό, που πιστοποιεί την ιδιότητα του εκπαιδευτικού και την επαγγελματική ειδικότητα μηχανικού της επιλεγείσας κατεύθυνσης.

5. Η επιτυχής ολοκλήρωση του προγράμματος σπουδών πρώτου κύκλου του Τμήματος Εκπαιδευτικών Μηχανικών παρέχει δικαιώματα α) διδασκαλίας στην αντίστοιχη ειδικότητα στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και β) άσκησης της επαγγελματικής δραστηριότητας μηχανικού. Το δικαίωμα της περ. β) παρέχει το δικαίωμα δραστηριοποίησης στο δημόσιο, στον ιδιωτικό τομέα και άσκησης ελεύθερου επαγγέλματος, σύμφωνα με τα επαγγελματικά δικαιώματα της παρ. 9.

6. Το Τμήμα Εκπαιδευτικών Μηχανικών δύναται να οργανώνει προγράμματα δεύτερου και τρίτου κύκλου σπουδών, σύμφωνα με τα άρθρα 79 έως 97 του ν. 4957/2022 (Α’ 141) περί ενίσχυσης της ποιότητας, της λειτουργικότητας και της σύνδεσης των Α.Ε.Ι. με την κοινωνία, καθώς και να συστήνει Τομείς σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 21 του ν. 4957/2022.

7. Η ακαδημαϊκή λειτουργία του Τμήματος Εκπαιδευτικών Μηχανικών και η εισαγωγή των πρώτων φοιτητών εκκινούν από το ακαδημαϊκό έτος 2027-2028. Η διοικητική λειτουργία του Τμήματος εκκινεί από την έναρξη ισχύος του παρόντος.

8. Τα Εργαστήρια της Α.Σ.Π.Α.Ι.Τ.Ε. που μεταφέρονται στο Ε.Κ.Π.Α. διατηρούνται σε λειτουργία και επανιδρύονται σύμφωνα με τα άρθρα 46 έως 53 του ν. 4957/2022 εντός ενός (1) έτους από την έναρξη ισχύος του παρόντος. Εφόσον δεν επανιδρυθούν εντός του χρονικού διαστήματος του πρώτου εδαφίου, παύει αυτοδίκαια η λειτουργία τους.

9. Έως τον καθορισμό των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων του Τμήματος, ανά κατεύθυνση, με το προεδρικό διάταγμα της παρ. 4 του άρθρου 9, τα ανωτέρω δικαιώματα αντιστοιχούν στα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων των καταργούμενων Τμημάτων της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε..

10. Ζητήματα που αφορούν στην αντιστοίχιση των προγραμμάτων σπουδών των Τμημάτων της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. με το νέο πρόγραμμα σπουδών πρώτου κύκλου του Τμήματος Εκπαιδευτικών Μηχανικών ανά κατεύθυνση, τα μαθήματα και άλλες εκπαιδευτικές δραστηριότητες, στις οποίες πρέπει να αξιολογηθεί επιτυχώς κάθε ενδιαφερόμενος φοιτητής που προέρχεται από Τμήμα της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε., ρυθμίζονται με την απόφαση της περ. γ) της παρ. 1 του άρθρου 9.