ΑΣΠΑΙΤΕ: «Σοβαρές παραλείψεις» στο νομοσχέδιο καταγγέλλουν οι απόφοιτοι – Φόβοι για πτυχία και επαγγελματικά δικαιώματα

Την ανάγκη ουσιαστικών αλλαγών στο νομοσχέδιο για την ένταξη της ΑΣΠΑΙΤΕ στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ) επισημαίνει η ΕΤΕ, ζητώντας τη δημιουργία αυτόνομης Πανεπιστημιακής Σχολής και τη ρητή προστασία των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων.

Η ΕΤΕ χαρακτηρίζει κατ’ αρχήν θετική την προοπτική ένταξης της Ανώτατης Σχολής Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής Εκπαίδευσης στο ΕΚΠΑ, καθώς εκτιμά ότι μπορεί να αντιμετωπίσει ένα διαχρονικό θεσμικό πρόβλημα που παραμένει από την ίδρυση της Σχολής το 1959.

Ωστόσο, εκφράζει σοβαρές επιφυλάξεις για τις συγκεκριμένες διατάξεις του σχεδίου νόμου, υποστηρίζοντας ότι η προτεινόμενη λύση περιορίζεται ουσιαστικά στην κατάργηση της ΑΣΠΑΙΤΕ και στην ένταξή της στο Πανεπιστήμιο ως Τμήματος, χωρίς να συνοδεύεται από έναν ολοκληρωμένο σχεδιασμό για την αναβάθμιση της επαγγελματικής εκπαίδευσης.

Παράλληλα, προειδοποιεί για τις συνέπειες που ενδέχεται να προκύψουν από την κατάργηση παλαιότερων μεταβατικών ρυθμίσεων, εφόσον δεν υπάρξει νέα διάταξη που να κατοχυρώνει ρητά τα δικαιώματα των αποφοίτων.

ΑΣΠΑΙΤΕ: Θετική η ένταξη στο ΕΚΠΑ, αλλά όχι ως απλό Τμήμα

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η ΕΤΕ αναγνωρίζει δύο βασικά θετικά στοιχεία στην προτεινόμενη νομοθετική παρέμβαση.

Το πρώτο είναι ότι επιχειρείται να δοθεί λύση στο θεσμικό καθεστώς της Σχολής, το οποίο απασχολεί την εκπαιδευτική κοινότητα εδώ και δεκαετίες.

Το δεύτερο είναι ότι δημιουργείται ένα πανεπιστημιακό Τμήμα με αποστολή την εκπαίδευση εκπαιδευτικού προσωπικού για την Επαγγελματική Εκπαίδευση.

Ωστόσο, η ΕΤΕ θεωρεί ότι η συγκεκριμένη προσέγγιση δεν ανταποκρίνεται στις ανάγκες της σύγχρονης τεχνικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης.

Όπως επισημαίνει, η ιστορική και επιστημονική παρακαταθήκη της ΣΕΛΕΤΕ και της ΑΣΠΑΙΤΕ θα έπρεπε να αξιοποιηθεί για τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου πανεπιστημιακού φορέα, ικανού να καλύπτει όλες τις επαγγελματικές ειδικότητες.

Αντίθετα, κατά την ΕΤΕ, το νομοσχέδιο προβλέπει την κατάργηση μιας υφιστάμενης Σχολής και την αντικατάστασή της από ένα Τμήμα.

Η ΕΤΕ ασκεί κριτική στο Υπουργείο Παιδείας και προσωπικά στην υπουργό Σοφία Ζαχαράκη, υποστηρίζοντας ότι από τις σχετικές διατάξεις απουσιάζει ένα σαφές όραμα για την ανάπτυξη της επαγγελματικής εκπαίδευσης.

Μάλιστα, χαρακτηρίζει τη σύνταξη του νομοσχεδίου πρόχειρη και εκτιμά ότι δεν αποτυπώνεται επαρκώς ο ιδιαίτερος ρόλος που διαδραμάτισαν διαχρονικά η ΣΕΛΕΤΕ και η ΑΣΠΑΙΤΕ στην εκπαίδευση των εκπαιδευτικών τεχνικών ειδικοτήτων.

Η προειδοποίηση για τα πτυχία και τα δικαιώματα των αποφοίτων

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνει η ΕΤΕ στις μεταβατικές διατάξεις που αφορούν τους αποφοίτους της ΑΣΕΤΕΜ/ΣΕΛΕΤΕ, της ΠΑΤΕΣ/ΣΕΛΕΤΕ και της ΑΣΠΑΙΤΕ.

Όπως υπενθυμίζει, με τον νόμο 3027/2002 καταργήθηκε η ΣΕΛΕΤΕ και ιδρύθηκε η ΑΣΠΑΙΤΕ.

Παρά τις αντιρρήσεις που είχε διατυπώσει τότε, η ΕΤΕ αναγνωρίζει ότι ο συγκεκριμένος νόμος περιλάμβανε σημαντικές προβλέψεις για την προστασία των τίτλων σπουδών των αποφοίτων των προηγούμενων σχολών.

Ειδικότερα, προβλεπόταν:

Η ισοτιμία των πτυχίων της ΑΣΕΤΕΜ με τα πτυχία της ΑΣΠΑΙΤΕ.

Η ισοδυναμία των τίτλων της ΠΑΤΕΣ με τα αντίστοιχα πιστοποιητικά της ΑΣΠΑΙΤΕ.

Η δυνατότητα έκδοσης πτυχίων, πιστοποιητικών και βεβαιώσεων για αποφοίτους των προγενέστερων σχολών.

Σύμφωνα με την ΕΤΕ, το άρθρο 11 του υπό εξέταση σχεδίου νόμου προβλέπει τη συνολική κατάργηση του άρθρου 4 του νόμου 3027/2002, στο οποίο περιλαμβάνονται οι συγκεκριμένες μεταβατικές ρυθμίσεις.

Η εξέλιξη αυτή προκαλεί ανησυχία στην ΕΤΕ, η οποία ζητά να μην υπάρξει νομοθετικό κενό ως προς την αναγνώριση των τίτλων και τη διατήρηση των υφιστάμενων δικαιωμάτων.

Για τον λόγο αυτό, προτείνει την προσθήκη ειδικής μεταβατικής διάταξης που θα κατοχυρώνει ρητά την ισοτιμία και την ισοδυναμία των τίτλων σπουδών.

Τι ζητά για τους ήδη αποφοίτους της ΑΣΠΑΙΤΕ και της ΣΕΛΕΤΕ

Η ΕΤΕ δεν περιορίζεται στη διατήρηση των υφιστάμενων ρυθμίσεων, αλλά ζητά και τη δημιουργία νέων δυνατοτήτων για τους αποφοίτους.

Συγκεκριμένα, προτείνει να προβλεφθεί η δυνατότητα απόκτησης πτυχίου του νέου πανεπιστημιακού Τμήματος από όσους έχουν ήδη αποφοιτήσει από την ΑΣΠΑΙΤΕ και την ΑΣΕΤΕΜ/ΣΕΛΕΤΕ.

Η διαδικασία αυτή, σύμφωνα με την πρότασή της, θα πρέπει να βασίζεται σε σαφή, αντικειμενικά και διαφανή κριτήρια ακαδημαϊκής αντιστοίχισης.

Παράλληλα, ζητά να λαμβάνεται υπόψη η επαγγελματική σταδιοδρομία που έχουν διανύσει μέχρι σήμερα οι απόφοιτοι.

Επιπλέον, θεωρεί απαραίτητο να οριστεί ρητά ποιο όργανο του ΕΚΠΑ θα είναι αρμόδιο για την έκδοση πτυχίων, πιστοποιητικών και βεβαιώσεων που αφορούν τους αποφοίτους των προηγούμενων σχολών.

Με τον τρόπο αυτό, όπως υποστηρίζει, θα μπορούσαν να αποφευχθούν διοικητικές και νομικές εκκρεμότητες κατά τη μετάβαση στο νέο καθεστώς.

Αυτόνομη Πανεπιστημιακή Σχολή με πενταετή Τμήματα

Κεντρική πρόταση της ΕΤΕ είναι η ένταξη της ΑΣΠΑΙΤΕ στο ΕΚΠΑ ως αυτόνομης Πανεπιστημιακής Σχολής Εκπαιδευτικών Επαγγελματικής Εκπαίδευσης.

Σύμφωνα με την πρόταση, η νέα Σχολή θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα λειτουργίας πενταετών Τμημάτων για όλους τους τομείς της επαγγελματικής εκπαίδευσης.

Τα προγράμματα σπουδών θα μπορούσαν να οδηγούν σε τίτλους επιπέδου Integrated Master, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται τα προβλεπόμενα ακαδημαϊκά κριτήρια.

Η ΕΤΕ υποστηρίζει ότι η εκπαίδευση των μελλοντικών εκπαιδευτικών δεν μπορεί να περιορίζεται στις τέσσερις παραδοσιακές κατευθύνσεις της ΑΣΕΤΕΜ, οι οποίες είχαν διαμορφωθεί με βάση τις ανάγκες της δεκαετίας του 1960.

Όπως επισημαίνει, η σύγχρονη επαγγελματική εκπαίδευση περιλαμβάνει πλέον πολλούς νέους τομείς και ειδικότητες, γεγονός που απαιτεί διαφορετική ακαδημαϊκή οργάνωση.

Παράλληλα, ζητά να κατοχυρωθεί ρητά η ιδιαίτερη αποστολή της νέας Πανεπιστημιακής Σχολής στην παιδαγωγική και τεχνολογική εκπαίδευση, στην εφαρμοσμένη έρευνα και στη συνεχιζόμενη επιμόρφωση των εν ενεργεία εκπαιδευτικών.

Επαγγελματικά δικαιώματα: Αντιδράσεις για την παραπομπή σε μελλοντικό Προεδρικό Διάταγμα

Ένα ακόμη βασικό σημείο διαφωνίας αφορά τον τρόπο με τον οποίο προβλέπεται να καθοριστούν τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων του νέου Τμήματος.

Σύμφωνα με την ΕΤΕ, το σχέδιο νόμου παραπέμπει τη σχετική ρύθμιση σε μελλοντικό Προεδρικό Διάταγμα.

Η συγκεκριμένη επιλογή προκαλεί επιφυλάξεις, καθώς, όπως υποστηρίζει, αντίστοιχες εκκρεμότητες του παρελθόντος έχουν παραμείνει άλυτες για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Η ΕΤΕ επικαλείται χαρακτηριστικά την εμπειρία από τον ιδρυτικό νόμο των ΤΕΙ το 1983, επισημαίνοντας τον κίνδυνο σημαντικών καθυστερήσεων στην έκδοση των αναγκαίων κανονιστικών πράξεων.

Για τον λόγο αυτό, ζητά να προβλεφθούν απευθείας στον νόμο οι βασικές κατηγορίες επαγγελματικών δικαιωμάτων.

Ειδικότερα, θεωρεί ότι πρέπει να κατοχυρωθούν:

Τα επαγγελματικά δικαιώματα στην αντίστοιχη τεχνική ειδικότητα.

Το δικαίωμα διδασκαλίας στην εκπαίδευση και την κατάρτιση.

Τα προσόντα διορισμού και πρόσληψης στους αντίστοιχους κλάδους εκπαιδευτικών.

Κατά την ΕΤΕ, η νομοθετική κατοχύρωση των συγκεκριμένων δικαιωμάτων είναι απαραίτητη ώστε οι μελλοντικοί απόφοιτοι να γνωρίζουν με σαφήνεια τις επαγγελματικές δυνατότητες που θα τους παρέχει ο τίτλος σπουδών τους.

Τι θα γίνει με την περιουσία και τις εγκαταστάσεις της ΑΣΠΑΙΤΕ

Η ανακοίνωση θέτει επίσης ζήτημα προστασίας της περιουσίας και των υποδομών της ΑΣΠΑΙΤΕ.

Η ΕΤΕ υπενθυμίζει ότι είχε αντιταχθεί στην κατάργηση της ΣΕΛΕΤΕ το 2002, εκφράζοντας τότε ανησυχίες για την υποβάθμιση της Σχολής, την επαγγελματική αποκατάσταση των αποφοίτων και την τύχη της περιουσίας της.

Όπως αναφέρει, θεωρεί ότι οι επιφυλάξεις εκείνης της περιόδου επιβεβαιώθηκαν και ζητά να μην επαναληφθούν αντίστοιχα προβλήματα.

Στο πλαίσιο αυτό, υποστηρίζει ότι η μεταβίβαση της περιουσίας της ΑΣΠΑΙΤΕ στο ΕΚΠΑ πρέπει να συνοδεύεται από συγκεκριμένες εγγυήσεις για τη διατήρηση και αξιοποίηση των εγκαταστάσεων και των εργαστηρίων της.

Στόχος, σύμφωνα με την ΕΤΕ, πρέπει να είναι η συνέχιση της αξιοποίησής τους προς όφελος της επαγγελματικής εκπαίδευσης και της εκπαίδευσης εκπαιδευτικών.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στα Επαγγελματικά Λύκεια που στεγάζονται στον χώρο της ΑΣΠΑΙΤΕ.

Η ΕΤΕ επισημαίνει ότι τα συγκεκριμένα σχολεία λειτουργούσαν στο παρελθόν ως Πρότυπες Τεχνικές Σχολές και συνδέονταν άμεσα με τη ΣΕΛΕΤΕ, καθώς αξιοποιούνταν για παρακολουθήσεις διδασκαλιών και πρακτικές ασκήσεις των φοιτητών.

Για τον λόγο αυτό, προτείνει να επανέλθουν στον αρχικό εκπαιδευτικό τους προσανατολισμό, με τη λειτουργία τους ως Πρότυπων ή Πειραματικών Σχολείων.

Παρέμβαση πριν από την ψήφιση του νομοσχεδίου ζητά η ΕΤΕ

Κλείνοντας την παρέμβασή της, η ΕΤΕ καλεί το Υπουργείο Παιδείας να επανεξετάσει τις προτεινόμενες διατάξεις και να προχωρήσει στις απαραίτητες τροποποιήσεις πριν από την ψήφιση του νομοσχεδίου.

Όπως υπογραμμίζει, η ένταξη της ΑΣΠΑΙΤΕ στο ΕΚΠΑ δεν πρέπει να περιοριστεί σε μια διοικητική αναδιάρθρωση.

Αντίθετα, θεωρεί ότι πρέπει να αποτελέσει αφετηρία για ουσιαστική θεσμική και ακαδημαϊκή αναβάθμιση της επαγγελματικής εκπαίδευσης, με σύγχρονη Πανεπιστημιακή Σχολή, κατοχυρωμένα δικαιώματα και σαφείς προοπτικές για τους αποφοίτους.

Η ΕΤΕ δηλώνει ότι θα συνεχίσει να διεκδικεί τις συγκεκριμένες αλλαγές, στη βάση της αναλυτικής πρότασης που έχει καταθέσει και η οποία είναι διαθέσιμη στην ιστοσελίδα της, www.ete.gr.

Το βασικό αίτημα είναι η μετάβαση της ΑΣΠΑΙΤΕ στο πανεπιστημιακό περιβάλλον να συνοδευτεί από εγγυήσεις για τους σημερινούς και μελλοντικούς αποφοίτους, χωρίς να δημιουργηθούν νέες εκκρεμότητες ως προς τους τίτλους σπουδών και τα επαγγελματικά τους δικαιώματα.