Σχολεία 2026-2027: «Εκρηκτική» κατάσταση με τα κενά φιλολόγων – Τι καταγγέλλουν

Τον κώδωνα του κινδύνου για τη στελέχωση των Γυμνασίων και Λυκείων ενόψει της έναρξης της νέας σχολικής χρονιάς κρούει η Πρωτοβουλία Φιλολόγων, καταγγέλλοντας ότι τα πραγματικά λειτουργικά κενά στον κλάδο ΠΕ02 έχουν ξεπεράσει ήδη τα 1.600. Οι φιλόλογοι κάνουν λόγο για συστηματική υποστελέχωση, η οποία, όπως υποστηρίζουν, απειλεί να αφήσει και φέτος δεκάδες σχολεία χωρίς το αναγκαίο προσωπικό και να οδηγήσει σε εκατοντάδες χαμένες διδακτικές ώρες.

Στο επίκεντρο της παρέμβασής τους βρίσκονται τόσο ο μικρός αριθμός μόνιμων διορισμών των τελευταίων ετών όσο και οι συνταξιοδοτήσεις, οι άδειες νεοδιορισθέντων και οι μετατάξεις σε άλλους κλάδους. Παράλληλα, ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις ανάγκες της Ειδικής Αγωγής, με την Πρωτοβουλία να ζητά πλήρη κάλυψη των κενών από την Α΄ Φάση προσλήψεων αναπληρωτών.

«Διορισμοί με το σταγονόμετρο»

Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η Πρωτοβουλία Φιλολόγων, οι μόνιμοι διορισμοί στον κλάδο ΠΕ02 ανήλθαν σε μόλις 101 το 2025 και 162 το 2026, αριθμοί που, όπως επισημαίνει, δεν επαρκούν για την κάλυψη των πραγματικών αναγκών.

Η κατάσταση επιβαρύνεται περαιτέρω από τις αποχωρήσεις λόγω συνταξιοδότησης, τις άδειες εκπαιδευτικών που έχουν διοριστεί πρόσφατα, αλλά και τις μετατάξεις προς άλλους κλάδους. Με βάση τα καταγεγραμμένα στοιχεία για μετατάξεις και άδειες, η Πρωτοβουλία υπολογίζει ότι τα πραγματικά κενά των φιλολόγων ξεπερνούν τα 1.600.

Παράλληλα, συνδέει την εικόνα υποστελέχωσης με το συνολικό ύψος της χρηματοδότησης της εκπαίδευσης, επικαλούμενη τα στοιχεία της Eurostat, σύμφωνα με τα οποία οι δημόσιες εκπαιδευτικές δαπάνες στην Ελλάδα αντιστοιχούν στο 3,3% του ΑΕΠ, τοποθετώντας τη χώρα στην προτελευταία θέση μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Κίνδυνος για εκατοντάδες χαμένες διδακτικές ώρες

Οι συνέπειες, σύμφωνα με τους φιλολόγους, αναμένεται να γίνουν αισθητές μέσα στις σχολικές αίθουσες. Δεκάδες Γυμνάσια και Λύκεια κινδυνεύουν να ξεκινήσουν τη χρονιά υποστελεχωμένα, με τους μαθητές να βρίσκονται αντιμέτωποι με κενά σε βασικά μαθήματα.

Η Πρωτοβουλία αναφέρεται ειδικότερα στη Γλώσσα, τη Λογοτεχνία, την Ιστορία και τα Αρχαία Ελληνικά, επισημαίνοντας ότι πρόκειται τόσο για θεμελιώδη μαθήματα όσο και, σε αρκετές περιπτώσεις, για μαθήματα που συνδέονται με τις Πανελλαδικές Εξετάσεις.

Την ίδια στιγμή, όπως υποστηρίζει, οι εκπαιδευτικοί που θα βρίσκονται στα σχολεία θα κληθούν για ακόμη μία φορά να διαχειριστούν τις συνέπειες των ελλείψεων και να καλύψουν ανάγκες που παραμένουν ακάλυπτες.

Μεγάλα κενά και στην Ειδική Αγωγή

Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελεί η Ειδική Αγωγή, όπου, σύμφωνα με την ανακοίνωση, οι ανάγκες για φιλολόγους είναι επίσης ιδιαίτερα αυξημένες.

Τμήματα Ένταξης, ειδικά σχολεία και άλλες δομές χρειάζονται επαρκές και σταθερό προσωπικό, προκειμένου οι μαθητές να έχουν την υποστήριξη που δικαιούνται ήδη από την πρώτη ημέρα της σχολικής χρονιάς.

Η Πρωτοβουλία τονίζει ότι η λειτουργία της Ειδικής Αγωγής δεν μπορεί να στηρίζεται σε προσωρινές λύσεις και συνεχείς ελλείψεις, καθώς η έγκαιρη στελέχωση αποτελεί βασική προϋπόθεση τόσο για την ισότιμη πρόσβαση των μαθητών στην εκπαίδευση όσο και για την ουσιαστική εφαρμογή της συμπεριληπτικής εκπαίδευσης.

Αιχμές για την Α΄ Φάση των αναπληρωτών

Ιδιαίτερα αιχμηρή είναι η Πρωτοβουλία Φιλολόγων και για τον τρόπο με τον οποίο εξελίσσονται φέτος οι διαδικασίες πρόσληψης αναπληρωτών.

Όπως αναφέρει, τα προηγούμενα χρόνια οι αναπληρωτές καλούνταν πολλές φορές να αναλάβουν υπηρεσία πολύ κοντά στην ημέρα του Αγιασμού, με αποτέλεσμα η καθυστέρηση και η αβεβαιότητα να έχουν μετατραπεί σε μια ιδιότυπη «κανονικότητα».

Φέτος, αντίθετα, επισημαίνει ότι παρατηρείται σημαντική επιτάχυνση των διαδικασιών, ώστε η Α΄ Φάση να έχει ολοκληρωθεί έως την 1η Σεπτεμβρίου. Η Πρωτοβουλία συνδέει αυτή την αλλαγή με την είσοδο εκπαιδευτικών από την ιδιωτική εκπαίδευση στους πίνακες και υποστηρίζει ότι η εξέλιξη αποδεικνύει πως η έγκαιρη στελέχωση των σχολείων αποτελεί ζήτημα πολιτικής βούλησης και προτεραιοτήτων.

Στην ανακοίνωση ασκείται έντονη κριτική για τη διαφορετική, κατά την Πρωτοβουλία, αντιμετώπιση των αναπληρωτών που επί χρόνια μετακινούνταν σε ολόκληρη τη χώρα για να καλύψουν κενά ακόμη και στα πιο απομακρυσμένα σχολεία, προσδοκώντας ότι η προϋπηρεσία και οι κόποι τους θα οδηγήσουν τελικά σε μόνιμο διορισμό.

Τι ζητούν οι φιλόλογοι από το Υπουργείο Παιδείας

Η Πρωτοβουλία Φιλολόγων ζητά να σταματήσει η λογική των αποσπασματικών προσλήψεων και των προσωρινών λύσεων και να αντιμετωπιστούν συνολικά οι ανάγκες τόσο της Γενικής όσο και της Ειδικής Αγωγής.

Συγκεκριμένα, απαιτεί πλήρη κάλυψη όλων των πραγματικών λειτουργικών κενών των φιλολόγων από την Α΄ Φάση, να μην υπάρξει καμία απόκρυψη κενών από τις Διευθύνσεις Εκπαίδευσης και να υπάρξει ουσιαστική στήριξη του δημόσιου σχολείου και των εκπαιδευτικών που το υπηρετούν.

Όπως τονίζει χαρακτηριστικά η Πρωτοβουλία, «η μόρφωση των παιδιών μας και τα δικαιώματα των εκπαιδευτικών δεν είναι αριθμοί σε υπολογιστικά φύλλα», ζητώντας από την ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας να προχωρήσει σε πράξεις και σε πλήρη στελέχωση των σχολικών μονάδων.