Δημογραφικό πρόβλημα και στην Εκπαίδευση: Μόλις το 1,4% των εκπαιδευτικών είναι κάτω των 30 ετών

Εντείνεται το πρόβλημα του γερασμένου προσωπικού στην εκπαίδευση, με την Ελλάδα να είναι ουραγός στην Ευρωπαϊκή Ένωση ως προς την παρουσία νέων εκπαιδευτικών ηλικίας κάτω των 30 ετών στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση,

Η έρευνα της ΚΑΝΕΠ-ΓΣΕΕ για το επάγγελμα του εκπαιδευτικού καταγράφει σοβαρά ζητήματα στελέχωσης, αποκαλύπτοντας μια βαθιά ηλικιακή ανισορροπία στο εκπαιδευτικό προσωπικό της χώρας.

Σύμφωνα με τα στοιχεία, το ποσοστό των νέων καθηγητών διαμορφώνεται μόλις στο 1,4% στην κατώτερη δευτεροβάθμια (Γυμνάσια) και στο 1,6% στην ανώτερη (Λύκεια). Αντιθέτως, ο κλάδος κυριαρχείται από εκπαιδευτικούς άνω των 50 ετών, οι οποίοι αγγίζουν το συντριπτικό 57,8% στα Γυμνάσια και το 58,3% στα Λύκεια.

Η ηλικιακή αυτή ψαλίδα αποτελεί μια τάση που επιδεινώθηκε ραγδαία την τελευταία δεκαετία. Στο διάστημα 2015-2024, το ποσοστό των καθηγητών 50 ετών και άνω αυξήθηκε κατά 12,9 ποσοστιαίες μονάδες στα Γυμνάσια και κατά 11,4 μονάδες στα Λύκεια, με ρυθμό σημαντικά ταχύτερο από τον μέσο όρο της ΕΕ-27.

Η εικόνα αποτυπώνεται ανάγλυφα στις παρακάτω αναλογίες:

-Για κάθε έναν καθηγητή κάτω των 30 ετών στα Γυμνάσια αντιστοιχούν 41 συνάδελφοί του άνω των 50.

-Στα Λύκεια, η αντίστοιχη αναλογία διαμορφώνεται σε 1 προς 36.

Η έρευνα σημειώνει ότι τα παραπάνω στοιχεία αποτελούν έναν προειδοποιητικό δείκτης για το άμεσο μέλλον. Η παρατεταμένη δυσκολία εισόδου νέων εκπαιδευτικών στο σύστημα, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι περισσότεροι από τους μισούς υπηρετούντες βρίσκονται στην τροχιά της συνταξιοδότησης, καθιστά επιτακτικό έναν μακροπρόθεσμο σχεδιασμό είναι πιθανόν να δημιουργήσουν δυσαναπλήρωτα λειτουργικά κενά στα σχολεία, εφόσον συνεχιστούν οι μαζικές αποχωρήσεις των ηλικιακά μεγαλύτερων εκπαιδευτικών στο μέλλον.

Υπερεκπροσώπηση στις τάξεις, υστέρηση στη διοίκηση

Ένα ακόμα ζήτημα στο προφίλ των εκπαιδευτικών που θίγεται στην έκεθση είναι η έμφυλη ανισορροπία, αποτυπώνοντας το φαινόμενο της «γυάλινης οροφής» στη σχολική ηγεσία. Παρότι οι γυναίκες αποτελούν τη συντριπτική πλειονότητα του διδακτικού προσωπικού, η παρουσία τους περιορίζεται αισθητά όταν πρόκειται για διευθυντικές θέσεις.

Η απόσταση μεταξύ της παρουσίας στην τάξη και της εκπροσώπησης στη διοίκηση είναι στην Ελλάδα εντονότερη από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο:

Στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση, οι γυναίκες αποτελούν το 76,8% του προσωπικού, αλλά μόλις το 55,3% των διευθυντικών στελεχών.

Στα Γυμνάσια, οι γυναίκες κατέχουν το 70,1% των οργανικών θέσεων διδασκαλίας, καταλαμβάνουν όμως το 55,5% των διευθύνσεων.

Στα Λύκεια, οι γυναίκες αντιπροσωπεύουν το 59,6% των καθηγητών, το ποσοστό τους όμως στις θέσεις ευθύνης υποχωρεί στο 43,6%.

Όπως σημειώνει η έρευνα στα συμπεράσματά της, η απόσταση μεταξύ συμμετοχής στο διδακτικό προσωπικό και συμμετοχής στη διοίκηση είναι εντονότερη στην Ελλάδα από ό,τι κατά μέσο όρο στην ΕΕ-27.