Σχολικές εκδρομές: Κίνδυνος να «κοπούν» διδακτικές επισκέψεις – Οι «παγίδες», το κόστος, η γραφειοκρατία και οι ευθύνες

Στο επίκεντρο της παρέμβασης βρίσκονται κυρίως τα ΕΠΑΛ, όπου η επαφή των μαθητών με εργαστήρια, επιχειρήσεις, παραγωγικούς και επιστημονικούς φορείς αποτελεί, όπως επισημαίνει η Ομοσπονδία, ουσιαστικό κομμάτι της εκπαιδευτικής διαδικασίας.

Η ΟΛΤΕΕ υποστηρίζει ότι η νέα Υπουργική Απόφαση 109113/ΓΔ4/19-08-2026 δημιουργεί σημαντικές πρακτικές και οικονομικές δυσκολίες, φτάνοντας να κάνει λόγο για ένα πλαίσιο που μπορεί να «εγκλωβίζει εκπαιδευτικούς και μαθητές μέσα στην τάξη».

Ακόμη και μια σύντομη επίσκεψη μπορεί να απαιτεί ολόκληρη διαδικασία

Ένα από τα βασικά σημεία στα οποία εστιάζει η ΟΛΤΕΕ αφορά τις μετακινήσεις χωρίς διανυκτέρευση.

Όπως αναφέρει, το άρθρο 23 προβλέπει πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος και διαδικασία επιλογής προσφοράς ακόμη και για τέτοιες μετακινήσεις, όταν απαιτείται μισθωμένο όχημα.

Αυτό σημαίνει, σύμφωνα με την Ομοσπονδία, ότι ακόμη και μία σύντομη τοπική διδακτική επίσκεψη ενός μικρού τμήματος ΕΠΑΛ μπορεί να απαιτεί διαδικασία αντίστοιχη με εκείνη πολύ μεγαλύτερων μετακινήσεων.

Το κόστος μπορεί να βάλει «φρένο» στις επισκέψεις

Το πρόβλημα, σύμφωνα με την ΟΛΤΕΕ, γίνεται εντονότερο στα μικρά τμήματα Τομέων και Ειδικοτήτων των ΕΠΑΛ.

Οι συγκεκριμένες επισκέψεις συνδέονται άμεσα με την εργαστηριακή εκπαίδευση, την τεχνολογία, τις επιχειρήσεις και τον κόσμο της εργασίας. Ωστόσο, όταν το κόστος της μετακίνησης επιβαρύνει σημαντικά τους μαθητές, η πραγματοποίηση μιας εκπαιδευτικής δράσης μπορεί να περιοριστεί στην πράξη.

Η Ομοσπονδία επισημαίνει ότι μικρά τμήματα συχνά δεν μπορούν να καλύψουν το κόστος μίσθωσης λεωφορείου ακόμη και για μια σύντομη επίσκεψη.

Παράλληλα, αναδεικνύει ως πρόβλημα την απουσία πρόβλεψης για αξιοποίηση των διαθέσιμων δημόσιων μέσων μεταφοράς, ακόμη και όταν ο προορισμός βρίσκεται μόλις λίγα χιλιόμετρα μακριά.

«Βουνό» δικαιολογητικών και ευθυνών για τους εκπαιδευτικούς

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στις ευθύνες που, σύμφωνα με την ΟΛΤΕΕ, μεταφέρονται στους συνοδούς εκπαιδευτικούς, στον Αρχηγό της μετακίνησης και στην τριμελή Επιτροπή του σχολείου, της οποίας προεδρεύει ο Διευθυντής της σχολικής μονάδας.

Οι εκπαιδευτικοί καλούνται να διαχειριστούν ένα εκτεταμένο σύνολο δικαιολογητικών και προϋποθέσεων που αφορούν τον ανάδοχο και το προσωπικό της μετακίνησης, αλλά ακόμη και τον έλεγχο προβλεπόμενων ποινικών κωλυμάτων.

Στις απαιτήσεις που περιγράφει η ΟΛΤΕΕ περιλαμβάνονται επίσης στοιχεία και πιστοποιητικά νομιμότητας και λειτουργίας επιχειρήσεων, εγκαταστάσεων και χώρων που πρόκειται να επισκεφθούν οι μαθητές, ακόμη και μουσείων ή άλλων φορέων.

Παράλληλα, οι συνοδοί αναλαμβάνουν συγκεκριμένες ευθύνες κατά τη διάρκεια της ίδιας της μετακίνησης, γεγονός που, σύμφωνα με την Ομοσπονδία, αυξάνει ακόμη περισσότερο το υπηρεσιακό και διοικητικό βάρος για τη σχολική μονάδα.

«Δεν μπορεί να διευρύνονται οι ευθύνες και να μην προκαλείται δαπάνη»

Η ΟΛΤΕΕ θέτει παράλληλα ζήτημα νομικής και υπηρεσιακής προστασίας των εκπαιδευτικών, καθώς και αποζημίωσής τους για την πρόσθετη υπηρεσία και τα έξοδα μετακίνησης.

Όπως επισημαίνει, «δεν μπορεί από τη μία πλευρά να διευρύνονται οι ευθύνες των συνοδών και από την άλλη η ίδια η Υπουργική Απόφαση να δηλώνει ότι από την εφαρμογή της δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του προϋπολογισμού του Υπουργείου».

Η ασφάλεια των μαθητών αποτελεί αυτονόητη υποχρέωση, σημειώνει, προσθέτοντας όμως ότι πρέπει να υπάρχει σαφής και έμπρακτη προστασία και για τους εκπαιδευτικούς που αναλαμβάνουν την ευθύνη τους.

Τι ζητά η ΟΛΤΕΕ

Η Ομοσπονδία ζητά να απλοποιηθεί η διαδικασία για τις σύντομες και τοπικές διδακτικές επισκέψεις και να υπάρξει σαφής δυνατότητα μετακίνησης μικρών μαθητικών ομάδων με δημόσια μέσα μαζικής μεταφοράς, όπου αυτά είναι διαθέσιμα.

Παράλληλα, ζητά ειδική απλοποιημένη διαδικασία για μικρές μαθητικές ομάδες και τμήματα ΕΠΑΛ, πλήρη νομική κάλυψη των συνοδών εκπαιδευτικών, καθώς και καταβολή της προβλεπόμενης αποζημίωσης και κάλυψη όλων των αναγκαίων εξόδων τους.

Το μήνυμα της ΟΛΤΕΕ είναι ότι το σχολείο πρέπει να έχει τη δυνατότητα να ανοίγεται στην κοινωνία, στην παραγωγή και στον κόσμο της εργασίας και ότι η γραφειοκρατία, το κόστος και η μεταφορά ευθυνών δεν πρέπει να μετατρέπονται σε εμπόδιο για την εκπαιδευτική διαδικασία.