Ένα βιβλιοπωλείο-κόσμημα στην Απείρανθο της Νάξου αλλάζει τη σχέση των παιδιών με τα βιβλία
Πίνακας περιεχομένων
Πώς μπορεί να αλλάξει τη σχέση των μαθητών ενός μικρού χωριού της Νάξου η ύπαρξη ενός βιβλιοπωλείου στα μικρά σοκάκια του; Η Λένα Βλασταρά, ιδιοκτήτρια του Καπετάνιου στην Απείρανθο της Νάξου έχει την απάντηση.
«Το διάβασμα είναι ένας άλλος τρόπος να είσαι κάπου» υποστήριζε ο σπουδαίος συγγραφέας Ζοζέ Σαραμάγκου και η Λένα Βλασταρά, ιδιοκτήτρια του βιβλιοπωλείου Καπετάνιος στην Απείρανθο της Νάξου δεν θα μπορούσε να διαφωνήσει. Πριν από τρία χρόνια η ίδια αποφάσισε να αφήσει την Αθήνα που γεννήθηκε και μεγάλωσε και να ανοίξει βιβλιοπωλείο σε ένα ορεινό χωρίο της Νάξου που απλώς αγαπούσε πολύ.
Τολμηρή απόφαση θα έλεγε κανείς ειδικά αφού η Λένα λειτουργούσε ήδη μαζί με τον συνεργάτη της Στάθη Σουφλέρη το ηλεκτρονικό βιβλιοπωλείο Captain Book στην Αθήνα. Και όμως για εκείνη το να αφήσει την πρωτεύουσα και μέσα σε ελάχιστες μέρες να δώσει σάρκα και όστα στον Καπετάνιο ήταν απόλυτα φυσιολογικό.
Πριν λίγες μέρες το βιβλιοπωλείο βανδαλίστηκε όταν άγνωστοι έγραψαν φασιστικά συνθήματα στην πρόσοψή του. Η αντίδραση της Λένας ήταν ψύχραιμη και συγκεκριμένη. «Το πρόβλημα με τους φασίστες είναι ότι δεν έχουν μπει ποτέ μέσα σε βιβλιοπωλείο. Περνάνε μόνο απ’ έξω», ενώ συνόδευσαν την ανάρτησή τους με τη φράση: «Η νύχτα πέφτει στ’ Απεράθου. Κλείνουν όλοι τα μάτια» έγραψε στα social media και με τη βοήθεια των κατοίκων του χωριού το θέμα λύθηκε γρήγορα.

Με αφορμή αυτό το γεγονός μιλήσαμε με την ιδιοκτήτρια του βιβλιοπωλείου για τους μαθητές του χωριού, τις συνήθειές τους και την συμβολή του μικρού της παράδεισου στη σχέση των παιδιών με το βιβλίο.
Πόσο σημαντικό είναι ένα βιβλιοπωλείο για μια μικρή και απομακρυσμένη κοινότητα όπως η Απείρανθος;
Αποφεύγοντας την παγίδα της ερώτησης να περιαυτολογήσω θα έλεγα ότι ένα βιβλιοπωλείο είναι εξίσου σημαντικό σε ένα απομακρυσμένο ορεινό χωριό με ένα βιβλιοπωλείο στο κέντρο ή στα προάστια μιας πόλης. Όσον αφορά την Απείρανθο συγκεκριμένα, η ύπαρξη ενός βιβλιοπωλείου σ’ αυτό τον τόπο αποτελεί και φόρο τιμής σε όλους τους ανθρώπους των τεχνών και των γραμμάτων που η καταγωγή τους είναι απ’ τ’ Απεράθου. Δεν είναι τυχαίο ότι το ράφι στο βιβλιοπωλείο μας με τους απεραθίτες συγγραφείς εμπλουτίζεται όλο και περισσότερο και σε λίγο θα χρειάζεται ολόκληρη βιβλιοθήκη.
Πιστεύεις ότι ύπαρξη του βιβλιοπωλείου έχει αλλάξει τη σχέση των παιδιών με το βιβλίο;
Σίγουρα τα παιδιά έχουν πλέον στα σπίτια τους πολύ περισσότερα βιβλία, εφόσον από τότε που ανοίξαμε είθισται σε γιορτές και γενέθλια να τους παίρνουν δώρο βιβλία. Δεν είμαι σίγουρη ότι αυτό είναι υπέρ μας. Συχνά σκέφτομαι ότι τα παιδιά θα μας αντιπαθούν που γίναμε αιτία να λαμβάνουν λιγότερα γλυκά και παιχνίδια. Και ναι. Παρόλο που τα συγκεκριμένα παιδιά έχουν την τύχη να μεγαλώνουν σε ένα χωριό με την βιβλιοθήκη του Νίκου Νικολάου Γλέζου, την μεγαλύτερη, θα έλεγα, βιβλιοθήκη των Κυκλάδων, η ύπαρξη του βιβλιοπωλείου έχει αλλάξει την σχέση τους με το βιβλίο.

Ποια βιβλία επιλέγουν περισσότερο οι μαθητές της περιοχής; Υπάρχει ενδιαφέρον για λογοτεχνία πέρα από τα σχολικά βιβλία;
Αυτό που μου αρέσει στους μαθητές της περιοχής είναι ότι αυτοί που πραγματικά ενδιαφέρονται για τα βιβλία δεν επιλέγουν τα βιβλία που είναι της μόδας. Θα διαβάσουν τα οπισθόφυλλα και θα επιλέξουν σύμφωνα με αυτά. Εντάξει, εννοείται ότι θα μου παραγγείλουν και βιβλία booktok, αλλά αυτό είναι η εξαίρεση. Πριν έρθω σε επαφή με τους μαθητές δεν μπορούσαν να φανταστώ ότι βιβλία που διάβαζα εγώ ως παιδί μπορούν να πουλάνε ακόμη. Εκτός από λογοτεχνικά βιβλία υπάρχει ενδιαφέρον και για εγκυκλοπαιδικά βιβλία. Για τα βουνά, τις θάλασσες, τα ζώα και τα πουλιά.
Πόσο εύκολη είναι η πρόσβαση των μαθητών σε εκπαιδευτικό και λογοτεχνικό υλικό όταν ζουν σε ένα ορεινό χωριό της Νάξου;
Στο συγκεκριμένο χωριό θεωρώ ότι τα πράγματα είναι πιο εύκολα από άλλα ορεινά χωριά. Όπως είπα και πριν, οι μαθητές ζουν δίπλα στη βιβλιοθήκη Νίκου Ν. Γλέζου αλλά και πέρσυ ολοκληρώθηκε η σχολική βιβλιοθήκη του Δημοτικού Σχολείου Απειράνθου, μια βιβλιοθήκη που αποτελείται από υπέροχους τίτλους βιβλίων και είναι έργο του Συλλόγου Γονέων και Κηδεμόνων. Τα παιδιά οποιαδήποτε στιγμή, είτε βρέχει, είτε χιονίζει, αν θέλουν, μπορούν να έχουν πρόσβαση σε εκπαιδευτικό και λογοτεχνικό υλικό. Σε ένα χωριό που μετά βίας αριθμεί 40 μαθητές νηπιαγωγείου και δημοτικού και άλλους τόσους Γυμνασίου και Λυκείου, δύο βιβλιοθήκες και ένα βιβλιοπωλείο είναι νομίζω αρκετά!

Τι ρόλο μπορεί να παίξει ένα βιβλιοπωλείο στην καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας και γενικότερα στην εκπαιδευτική ζωή μιας κοινότητας;
Χμ. Θεωρώ ότι η καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας ξεκινά από το σπίτι και την οικογένεια. Απλώς, το να έχεις εύκολη και γρήγορη πρόσβαση σε ένα βιβλιοπωλείο βοηθάει στη διατήρηση και την ενίσχυσή της. Όσον αφορά την εκπαιδευτική ζωή, ναι. Οι δάσκαλοι κάνουν πανέμορφες προσπάθειες για να φέρουν τους μαθητές κοντά στα βιβλία και στο βιβλιοπωλείο. Πέρσι ήρθαν οι μαθητές να πάρουν βιβλία για την βιβλιοθήκη του σχολείου τους με τα λεφτά που είχαν βγάλει από την πώληση της εφημερίδας που είχαν εκδώσει. Εφημερίδα κανονική. Έντυπη. Με χειρόγραφα κείμενα. Το φαντάζεστε;
Πώς αντιμετωπίσατε τους πρόσφατους βανδαλισμούς στο χώρο σας;
Δεν τους αντιμετωπίσαμε εμείς. Τους αντιμετώπισαν οι ντόπιοι με πρωτεργάτη τον Πολιτιστικό Σύλλογο της Απειράνθου και νομίζω ότι αυτή ήταν η νίκη μας. Δεν έχει νόημα να κατονομάσω όλους έναν προς έναν αλλά είναι τεράστιος ο κατάλογος των συλλογικοτήτων και των ανθρώπων που ταχύτατα έσπευσαν να δείξουν την αλληλεγγύη τους, να μας βοηθήσουν έμπρακτα να επαναφέρουμε την πρόσοψη του βιβλιοπωλείου στην αρχική του μορφή και να μας στηρίξουν συναισθηματικά.
Ακολουθείστε το iPaideia.gr στο Google News
Tελευταίες Ειδήσεις για την Παιδεία και την εργασία στο iPaideia.gr