Θράκη: Τι ισχύει για τις αναστολές λειτουργίας στα μειονοτικά σχολεία

Η Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπαίδευσης Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης δίνει τη δική της απάντηση στις αντιδράσεις που προκάλεσε η αναστολή λειτουργίας μειονοτικών σχολείων στη Θράκη, υποστηρίζοντας ότι οι σχετικές αποφάσεις εδράζονται αποκλειστικά σε εκπαιδευτικά και δημογραφικά δεδομένα. Με αναλυτικά στοιχεία, η Διεύθυνση απορρίπτει τους ισχυρισμούς περί στοχοποίησης της μειονοτικής εκπαίδευσης, επισημαίνοντας ότι το φαινόμενο της αναστολής λειτουργίας σχολικών μονάδων συνδέεται άμεσα με τη μείωση του μαθητικού πληθυσμού που καταγράφεται σε ολόκληρη τη χώρα.

Οι αναστολές λειτουργίας ανά νομό

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει η Περιφερειακή Διεύθυνση, στον Έβρο ανεστάλη η λειτουργία ενός μειονοτικού σχολείου έναντι δέκα δημόσιων, στη Ροδόπη πέντε μειονοτικών έναντι έντεκα δημόσιων και στην Ξάνθη δύο μειονοτικών έναντι δέκα δημόσιων. Συνολικά, στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης ανεστάλη η λειτουργία οκτώ μειονοτικών και τριάντα εννέα δημόσιων σχολείων.

Όπως υπογραμμίζεται, τα στοιχεία αυτά καταδεικνύουν ότι οι αποφάσεις δεν αφορούν αποκλειστικά τη μειονοτική εκπαίδευση, αλλά εντάσσονται στη γενικότερη αναδιάρθρωση του σχολικού χάρτη λόγω της υπογεννητικότητας και της γήρανσης του πληθυσμού.

Δημογραφικό και επιλογές των οικογενειών

Η Περιφερειακή Διεύθυνση σημειώνει ότι οι γονείς των μαθητών της μειονότητας διατηρούν το δικαίωμα ελεύθερης επιλογής σχολείου, γεγονός που έχει οδηγήσει αρκετές οικογένειες στην προτίμηση μεγαλύτερων και πολυθέσιων σχολικών μονάδων.

Παράλληλα, επισημαίνεται ότι τα πολυδύναμα σχολεία παρέχουν περισσότερες δυνατότητες, όπως πρόσβαση σε σύγχρονα προγράμματα σπουδών, μεγαλύτερη κοινωνικοποίηση, ομαδοσυνεργατική μάθηση και υποστήριξη από εξειδικευμένο προσωπικό.

Το ειδικό καθεστώς των μειονοτικών σχολείων

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των μειονοτικών σχολείων της Θράκης, τα οποία λειτουργούν βάσει της Συνθήκης της Λωζάνης και εφαρμόζουν δίγλωσσο πρόγραμμα διδασκαλίας.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, τα σχολεία αυτά διαθέτουν ευνοϊκότερους όρους λειτουργίας σε σχέση με τα δημόσια δημοτικά σχολεία. Ειδικότερα, η αναστολή λειτουργίας δημόσιου δημοτικού σχολείου προβλέπεται όταν οι μαθητές είναι λιγότεροι από 15, ενώ στα μειονοτικά το αντίστοιχο όριο είναι 9 μαθητές. Επιπλέον, στα μειονοτικά σχολεία αντιστοιχούν δύο εκπαιδευτικοί ανά εννέα μαθητές, έναντι ενός εκπαιδευτικού ανά δεκαπέντε μαθητές στα δημόσια σχολεία.

Η Διεύθυνση τονίζει ότι όλα τα μειονοτικά σχολεία που ανέστειλαν τη λειτουργία τους κατά το τρέχον σχολικό έτος ήταν διθέσια και λειτουργούσαν κάτω από το νόμιμο όριο μαθητών.

Η αναφορά στη Συνθήκη της Λωζάνης και το τουρκικό ΥΠΕΞ

Στην ανακοίνωση επισημαίνεται ότι η Ελλάδα εφαρμόζει πλήρως τις προβλέψεις της Συνθήκης της Λωζάνης του 1923 και του ειδικού νομοθετικού πλαισίου για τη μειονοτική εκπαίδευση. Υπογραμμίζεται, επίσης, ότι η αναγνωρισμένη μειονότητα στη Θράκη είναι θρησκευτική και όχι εθνική.

Στο πλαίσιο αυτό, η Περιφερειακή Διεύθυνση υποστηρίζει ότι το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών δεν διαθέτει αρμοδιότητα να τοποθετείται για ζητήματα λειτουργίας των μειονοτικών σχολείων στην Ελλάδα, σημειώνοντας ότι πρόκειται για καθαρά εκπαιδευτικό και υπηρεσιακό θέμα.

Χρηματοδότηση και λειτουργικά έξοδα

Η ανακοίνωση αναφέρει ότι το ελληνικό κράτος καλύπτει πλήρως τη μισθοδοσία των εκπαιδευτικών, τα λειτουργικά έξοδα, τη μεταφορά των μαθητών, τις υπηρεσίες καθαριότητας, τον εξοπλισμό και τη συντήρηση των μειονοτικών σχολείων.

Αντίστοιχα, γίνεται αναφορά στις συνθήκες λειτουργίας των μειονοτικών σχολείων της Κωνσταντινούπολης και της Ίμβρου, όπου – σύμφωνα με την Περιφερειακή Διεύθυνση – το μεγαλύτερο μέρος των λειτουργικών δαπανών καλύπτεται από την ίδια τη μειονότητα.

Οι υποθέσεις Ξάνθης, Κέχρου και Παλαιού Ζυγού

Ξεχωριστή μνεία γίνεται στις περιπτώσεις του 1ου Μειονοτικού Σχολείου Ξάνθης, του Μειονοτικού Σχολείου Κέχρου και του Μειονοτικού Σχολείου Παλαιού Ζυγού.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, στο 1ο Μειονοτικό Σχολείο Ξάνθης τα δικαιολογητικά πρώτης εγγραφής κρίθηκαν παράνομα μετά από έλεγχο των αρμόδιων υπηρεσιών, ενώ το σχολείο του Κέχρου επαναλειτούργησε όταν συμπληρώθηκε ο απαιτούμενος αριθμός μαθητών μέσω νόμιμων εγγραφών. Αντίθετα, το σχολείο του Παλαιού Ζυγού δεν επαναλειτούργησε, καθώς διαπιστώθηκαν παρατυπίες στα δικαιολογητικά.

Η Περιφερειακή Διεύθυνση χαρακτηρίζει καταδικαστέα κάθε προσπάθεια επαναλειτουργίας σχολείων μέσω ψευδών στοιχείων, αλλά και οποιαδήποτε εργαλειοποίηση μαθητών για εξυπηρέτηση εξωθεσμικών σκοπιμοτήτων.

Τι σημαίνει η αναστολή λειτουργίας

Τέλος, διευκρινίζεται ότι η αναστολή λειτουργίας δεν ισοδυναμεί με οριστική κατάργηση μιας σχολικής μονάδας. Πρόκειται για διοικητικό μέτρο που εφαρμόζεται όταν δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις λειτουργίας, κυρίως ως προς τον αριθμό μαθητών. Εφόσον στο μέλλον συμπληρωθεί ο απαιτούμενος αριθμός εγγραφών, τα σχολεία μπορούν να επαναλειτουργήσουν, όπως έχει συμβεί και σε άλλες περιπτώσεις στο παρελθόν.