Το «άγνωστο» επίδομα σε συνταξιούχους – Τι πρέπει να ξέρετε

Ένα επίδομα που παραμένει σχετικά άγνωστο σε αρκετούς δικαιούχους μπορούν να λάβουν συνταξιούχοι με σοβαρά προβλήματα υγείας και κινητικές δυσκολίες, εφόσον χρειάζονται μόνιμη βοήθεια από τρίτο πρόσωπο για την καθημερινή τους εξυπηρέτηση.

Πρόκειται για το επίδομα «συμπαράστασης ετέρου προσώπου», γνωστό και ως επίδομα απόλυτης αναπηρίας, το οποίο καταβάλλεται από τον e-ΕΦΚΑ ως προσαύξηση της κύριας σύνταξης. Όπως αναφέρει δημοσίευμα των «ΝΕΩΝ», το ύψος της παροχής μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, να φτάσει έως και τα 846 ευρώ τον μήνα.

Ποιοι μπορούν να λάβουν το επίδομα

Το επίδομα απευθύνεται σε συνταξιούχους που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα υγείας και αδυνατούν να αυτοεξυπηρετηθούν, έχοντας ανάγκη από συνεχή φροντίδα ή υποστήριξη τρίτου προσώπου για βασικές καθημερινές ανάγκες, όπως η σίτιση, η προσωπική υγιεινή και η μετακίνησή τους.

Η παροχή δεν χορηγείται αυτόματα. Απαραίτητη προϋπόθεση αποτελεί η γνωμάτευση των Κέντρων Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕΠΑ), η οποία πρέπει να πιστοποιεί ότι ο συνταξιούχος χρειάζεται μόνιμη βοήθεια από άλλο άτομο. Εκτός από την πιστοποίηση της αναπηρίας, απαιτείται και μόνιμη διαμονή στην Ελλάδα.

Συντάξεις: Έρχεται νέα πληρωμή αναδρομικών – Ποιοί κερδίζουν έως 20.000 ευρώ

Καθοριστικό στοιχείο αποτελεί η γνωμάτευση της Υγειονομικής Επιτροπής, καθώς δεν αξιολογείται μόνο το ποσοστό αναπηρίας, αλλά κυρίως η πραγματική ανάγκη διαρκούς φροντίδας.

Οι δικαιούχοι

Το επίδομα χορηγείται κυρίως σε συνταξιούχους αναπηρίας, όταν στη γνωμάτευση των ΚΕΠΑ αναφέρεται ρητά ότι απαιτείται συνεχής βοήθεια από τρίτο πρόσωπο.

Στους δικαιούχους περιλαμβάνονται επίσης:

τυφλοί συνταξιούχοι λόγω γήρατος ή αναπηρίας,
ορισμένοι συνταξιούχοι λόγω θανάτου, εφόσον ο θανών ασφαλισμένος είχε ασφαλιστεί για πρώτη φορά πριν από την 1η Ιανουαρίου 1993,
ειδικές κατηγορίες συνταξιούχων του πρώην ΟΓΑ, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις της ισχύουσας νομοθεσίας.

Αντίθετα, οι συνταξιούχοι γήρατος δεν δικαιούνται την προσαύξηση μόνο και μόνο επειδή χρειάζονται βοήθεια στην καθημερινότητά τους, με μοναδική εξαίρεση τους τυφλούς συνταξιούχους γήρατος.

Παράλληλα, η παροχή δεν καταβάλλεται σε ασφαλισμένους που δεν έχουν ακόμη συνταξιοδοτηθεί, ακόμη και αν διαθέτουν θετική γνωμάτευση από τα ΚΕΠΑ.

Πόσα χρήματα προβλέπονται

Το ποσό του επιδόματος διαφοροποιείται ανάλογα με τον χρόνο πρώτης ασφάλισης και την κατηγορία του δικαιούχου.

Για όσους ασφαλίστηκαν πριν από την 1η Ιανουαρίου 1993, η προσαύξηση αντιστοιχεί στο 50% της κύριας σύνταξης, χωρίς να υπολογίζονται τυχόν οικογενειακά επιδόματα, με ανώτατο ποσό τα 671,40 ευρώ τον μήνα.

Πληρωμές σε συντάξεις Σεπτεμβρίου: Ημερομηνίες

Για όσους ασφαλίστηκαν από την 1η Ιανουαρίου 1993 και μετά, προβλέπεται σταθερό ποσό, το οποίο από την 1η Ιανουαρίου 2026 ανέρχεται στα 201,71 ευρώ μηνιαίως.

Για τους τυφλούς συνταξιούχους, η προσαύξηση υπολογίζεται επίσης στο 50% της κύριας σύνταξης, με ανώτατο όριο τα 671,40 ευρώ.

Υψηλότερη ενίσχυση μπορεί να λάβουν συνταξιούχοι με παραπληγία ή τετραπληγία, οι οποίοι πληρούν τις προϋποθέσεις για τη χορήγηση εξωιδρυματικού επιδόματος.

Όταν από τη γνωμάτευση των ΚΕΠΑ προκύπτει ότι ο δικαιούχος πληροί τόσο τις προϋποθέσεις για το επίδομα απόλυτης αναπηρίας όσο και για το εξωιδρυματικό επίδομα, εξετάζεται ποια από τις δύο παροχές είναι μεγαλύτερη. Εφόσον το εξωιδρυματικό επίδομα είναι υψηλότερο, αναστέλλεται η καταβολή της μικρότερης προσαύξησης και καταβάλλεται η μεγαλύτερη παροχή, η οποία μπορεί να φτάσει έως και τα 846 ευρώ τον μήνα.

Τι ισχύει για τους συνταξιούχους του Δημοσίου

Διαφορετικό καθεστώς εφαρμόζεται στους συνταξιούχους του Δημοσίου.

Στην κατηγορία αυτή δεν καταβάλλεται το επίδομα «συμπαράστασης ετέρου προσώπου» με τον ίδιο τρόπο, αλλά προβλέπεται ειδική προσαύξηση της σύνταξης, η οποία κυμαίνεται από 2,5% έως 4,5% του βασικού μισθού, ανάλογα με το ποσοστό ανικανότητας.

Όταν το ποσοστό ανικανότητας είναι τουλάχιστον 80%, η συγκεκριμένη προσαύξηση αυξάνεται επιπλέον κατά 50%.

Η διαδικασία χορήγησης

Το πρώτο βήμα για τη χορήγηση του επιδόματος είναι η υποβολή αίτησης για πιστοποίηση της αναπηρίας μέσω της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας.

Στη συνέχεια, η αίτηση διαβιβάζεται στα ΚΕΠΑ, τα οποία εξετάζουν τον ενδιαφερόμενο και εκδίδουν τη σχετική γνωμάτευση.

Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας, ο συνταξιούχος υποβάλλει ηλεκτρονική αίτηση στον e-ΕΦΚΑ μέσω της υπηρεσίας «Υποβολή Αίτησης Συνταξιοδότησης και Εφάπαξ Παροχής».

Η αίτηση μπορεί να κατατεθεί ακόμη και την ίδια ημέρα με την αίτηση προς τα ΚΕΠΑ ή μέσα σε τέσσερις μήνες από τη γνωστοποίηση του αποτελέσματος.

Οι επόμενες πληρωμές των συντάξεων

Όπως αναφέρουν «ΤΑ ΝΕΑ», οι πληρωμές των συντάξεων θα πραγματοποιηθούν σε δύο ημερομηνίες.

Στις 26 Αυγούστου θα καταβληθούν οι κύριες συντάξεις των πρώην ταμείων ΟΑΕΕ, ΟΓΑ και ΕΤΑΑ, καθώς και οι κύριες συντάξεις που έχουν απονεμηθεί μετά τη δημιουργία του ΕΦΚΑ βάσει του νόμου 4387/2016. Την ίδια ημέρα θα πιστωθούν και οι επικουρικές συντάξεις του ιδιωτικού τομέα.

Η δεύτερη φάση των πληρωμών θα πραγματοποιηθεί στις 28 Αυγούστου 2026 και αφορά τις κύριες συντάξεις των πρώην ταμείων ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, τραπεζών, ΟΤΕ, ΔΕΗ, ΤΣΕΑΠΓΣΟ, ΤΣΠ-ΗΣΑΠ, ΝΑΤ, ΕΤΑΤ και ΕΤΑΠ-ΜΜΕ, καθώς και τις κύριες και επικουρικές συντάξεις του Δημοσίου.