Πολλαπλό σχολικό βιβλίο: «Τρία χρόνια δουλειάς χωρίς πληρωμή» καταγγέλλει η Ένωση Ελληνικού Βιβλίου

Τρία χρόνια μετά την έναρξη του προγράμματος, οι εκδότες και οι συγγραφικές ομάδες υποστηρίζουν ότι έχουν επωμιστεί το σύνολο του οικονομικού βάρους, χωρίς να έχουν λάβει ούτε την προβλεπόμενη προκαταβολή, ενώ καταγγέλλουν ότι δεν έχουν ενημερωθεί ούτε για τα ποσοστά επιλογής των βιβλίων τους από τις σχολικές μονάδες.

Μέσα από ένα κείμενο με τη μορφή ερωτήσεων και απαντήσεων, η Ένωση Ελληνικού Βιβλίου κάνει λόγο για «θεσμική ασυνέπεια» και ζητά άμεσα την καταβολή των οφειλόμενων ποσών, καθώς και τη δημοσιοποίηση των αναλυτικών στοιχείων που αφορούν την ανταπόκριση των σχολείων στα νέα διδακτικά πακέτα. Παράλληλα, υποστηρίζει ότι είχε εγκαίρως επισημάνει τις αδυναμίες του αρχικού σχεδιασμού του έργου και υπογραμμίζει ότι η διαφάνεια αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για τη διασφάλιση του κύρους της διαδικασίας και του σεβασμού προς τους δημιουργούς και τις εκδοτικές επιχειρήσεις που συμμετείχαν στο εγχείρημα.

Αναλυτικά η ανακοίνωση από Ένωση Ελληνικού Βιβλίου:

ΠΟΛΛΑΠΛΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ
Αιχμηρές ερωτήσεις – τεκμηριωμένες απαντήσεις

1. Τρία χρόνια δουλειάς και ούτε ένα ευρώ: ποιος χρηματοδοτεί τελικά το Πολλαπλό Βιβλίο;
Στην πράξη, μέχρι σήμερα το έργο έχει προχρηματοδοτηθεί από τις συγγραφικές ομάδες και τις εκδοτικές επιχειρήσεις. Η Πρόσκληση ανακοινώθηκε την άνοιξη του 2023 και, τρία χρόνια αργότερα, οι συμμετέχοντες δεν έχουν εισπράξει ούτε την προβλεπόμενη προκαταβολή, δηλαδή το ένα τρίτο του ποσού. Παρ’ όλα αυτά, έχουν ήδη καλύψει μεγάλες δαπάνες για τη συγγραφή, την επιμέλεια, τη σελιδοποίηση και εικονογράφηση των βιβλίων και τη δημιουργία των ψηφιακών μαθησιακών αντικειμένων.

2. Πώς ζητά το Υπουργείο από εκδότες και συγγραφείς να τηρούν προθεσμίες, όταν το ίδιο καθυστερεί επί τρία χρόνια τις πληρωμές;
Αυτό είναι το βασικό παράδοξο. Το Υπουργείο αποδίδει συχνά τις καθυστερήσεις στους συγγραφείς και στους εκδότες, χωρίς να αναγνωρίζει τις αδυναμίες του αρχικού σχεδιασμού και τα μη ρεαλιστικά χρονοδιαγράμματα που το ίδιο έθεσε. Δεν μπορεί η ευθύνη να μετακυλίεται μονομερώς σε όσους εργάζονται και χρηματοδοτούν το έργο χωρίς να έχουν ακόμη πληρωθεί.

3. Ήταν εξαρχής ανεφάρμοστο το σχέδιο του Πολλαπλού Βιβλίου;
Είχαμε εγκαίρως επισημάνει ότι πρόκειται για ένα υπερβολικά μεγάλο και σύνθετο εγχείρημα, με χρονοδιαγράμματα που δεν ανταποκρίνονταν στις πραγματικές απαιτήσεις του. Οι καθυστερήσεις δεν ήταν απρόβλεπτες· ήταν σε μεγάλο βαθμό συνέπεια του αρχικού σχεδιασμού του Υπουργείου Παιδείας.

4. Υπήρχε τρόπος να έχουν ήδη φτάσει νέα βιβλία στις σχολικές αίθουσες;
Ναι. Οι εκδότες είχαν προτείνει επανειλημμένα σταδιακή και αρχικά πιλοτική εφαρμογή. Αν η πρόταση είχε υιοθετηθεί, τα πρώτα νέα βιβλία θα είχαν ήδη εισαχθεί στα σχολεία και η εφαρμογή των νέων Προγραμμάτων Σπουδών θα είχε ξεκινήσει ομαλότερα, με δυνατότητα έγκαιρης διόρθωσης των προβλημάτων.

5. Γιατί το Υπουργείο δεν δημοσιοποιεί ποια βιβλία επέλεξαν τα σχολεία;
Η διαδικασία επιλογής ολοκληρώθηκε μέσα στον Ιούνιο του 2026, όμως οι συγγραφικές ομάδες και οι δικαιούχοι εκδότες δεν έχουν ενημερωθεί για τα ποσοστά επιλογής των βιβλίων τους. Πρόκειται για στοιχεία που αφορούν άμεσα το έργο τους και για τα οποία έχουν προφανές και έννομο συμφέρον να ενημερωθούν.

6. Τι έχει να φοβηθεί το Υπουργείο από τη δημοσιοποίηση των ποσοστών επιλογής;
Η διαφάνεια δεν απειλεί κανέναν· αντίθετα, προστατεύει το κύρος της διαδικασίας. Η δημοσιοποίηση των στοιχείων θα επιτρέψει να γνωρίζουν όλοι ποια ήταν η ανταπόκριση των σχολείων, θα περιορίσει τις υπόνοιες και θα επιβεβαιώσει ότι η επιλογή πραγματοποιήθηκε με καθαρούς και ελέγξιμους όρους.

7. Δεν είναι υπερβολή να μιλάμε για έλλειψη σεβασμού προς συγγραφείς και εκδότες;
Όταν άνθρωποι και επιχειρήσεις εργάζονται επί τρία χρόνια, επενδύουν σημαντικά ποσά, δεν έχουν λάβει ούτε την προκαταβολή και στη συνέχεια δεν ενημερώνονται ούτε για την ανταπόκριση που είχε το έργο τους, το ζήτημα δεν είναι μόνο οικονομικό. Είναι και ζήτημα θεσμικού σεβασμού απέναντι στον μόχθο τους.

8. Μήπως οι εκδότες αντιδρούν επειδή δεν γνωρίζουν αν τα βιβλία τους επιλέχθηκαν;
Οι εκδότες δεν ζητούν προνομιακή μεταχείριση ούτε αλλαγή των επιλογών. Ζητούν το αυτονόητο: επίσημη ενημέρωση για τα αποτελέσματα μιας διαδικασίας στην οποία συμμετείχαν, επένδυσαν και έχουν άμεσο έννομο και οικονομικό συμφέρον.

9. Ποιο είναι σήμερα το άμεσο αίτημά μας προς το Υπουργείο Παιδείας;
Να καταβληθεί χωρίς άλλη καθυστέρηση η προβλεπόμενη προκαταβολή και να δημοσιοποιηθούν άμεσα, με σαφή και αναλυτικό τρόπο, τα αποτελέσματα της επιλογής των σχολείων και τα ποσοστά κάθε διδακτικού πακέτου. Μετά από τρία χρόνια εργασίας, δαπανών και αναμονής, η πληρωμή και η διαφάνεια δεν αποτελούν χάρη· αποτελούν στοιχειώδη υποχρέωση της Πολιτείας!
Τρία χρόνια δουλειάς, μεγάλες ιδιωτικές δαπάνες από εκδότες και συγγραφείς, μηδενική πληρωμή και καμία επίσημη ενημέρωση για την αξιολόγηση του έργου αυτού από τους εκπαιδευτικούς: το Υπουργείο οφείλει πλέον να απαντήσει με διαφάνεια και πράξεις.