Προσωπικός Βοηθός: Μόνιμος θεσμός σε όλη τη χώρα – Έως 1.939 ευρώ τον μήνα από το 2027

 Το νέο πλαίσιο προβλέπει προσωπική βοήθεια αξίας έως 1.939 ευρώ τον μήνα, ψηφιακές αιτήσεις και εξατομικευμένη αξιολόγηση των αναγκών, ενώ αυξάνονται και οι αμοιβές των Προσωπικών Βοηθών και των μελών των Επιτροπών Αξιολόγησης.

Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για τους σημερινούς ωφελούμενους του πιλοτικού προγράμματος, καθώς συγκεκριμένες κατηγορίες θα συνεχίσουν να λαμβάνουν την υποστήριξη έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 χωρίς να χρειάζεται να προβούν σε καμία ενέργεια. Από την 1η Ιανουαρίου 2027 τίθεται σε εφαρμογή το νέο μόνιμο καθεστώς, με διαφορετικές διαδικασίες μετάβασης ανάλογα με την κατηγορία κάθε σημερινού δικαιούχου.

Μιχαηλίδου: «Σταθερή υπηρεσία του κράτους σε ολόκληρη τη χώρα»

Το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας επισημαίνει ότι κατά τον σχεδιασμό του μόνιμου προγράμματος αξιοποιήθηκε η εμπειρία από την πιλοτική εφαρμογή, με στόχο τη δημιουργία μιας σταθερής υπηρεσίας που θα παρέχει εξατομικευμένη υποστήριξη στα άτομα με αναπηρία.

Η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Δόμνα Μιχαηλίδου, ανέφερε ότι ο θεσμός δοκιμάστηκε στην πράξη και προσαρμόστηκε με βάση τις ανάγκες που καταγράφηκαν, υπογραμμίζοντας ότι πλέον αποκτά εθνική εμβέλεια.

Όπως τόνισε, αυξάνονται παράλληλα οι αμοιβές των Προσωπικών Βοηθών και των μελών των Επιτροπών Αξιολόγησης, ενώ διασφαλίζεται η συνέχεια της υποστήριξης για τους σημερινούς ωφελούμενους.

Ποιοι μπορούν να ενταχθούν

Δικαίωμα συμμετοχής έχουν άτομα με κινητική, νοητική, αναπτυξιακή, αισθητηριακή ή ψυχική αναπηρία, ηλικίας από 16 έως 67 ετών.

Οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να διαμένουν μόνιμα και νόμιμα στην Ελλάδα, να είναι φορολογικοί κάτοικοι της χώρας και να διαθέτουν πιστοποίηση αναπηρίας από το ΚΕΠΑ με ισχύ εφ’ όρου ζωής.

Απαιτείται ποσοστό κύριας πάθησης τουλάχιστον 67% ή κρίση ότι το άτομο βρίσκεται σε διαρκή κατάσταση που απαιτεί τη συμπαράσταση άλλου προσώπου.

Κατ’ εξαίρεση, στο πρόγραμμα μπορούν να συμμετέχουν και άτομα έως 75 ετών, εφόσον είχαν καταστεί δικαιούχοι του επιδόματος κίνησης πριν από τη συμπλήρωση του 67ου έτους.

Τα εισοδηματικά όρια

Για μονοπρόσωπο νοικοκυριό, το ετήσιο εισοδηματικό όριο ορίζεται στις 35.000 ευρώ.

Το ποσό προσαυξάνεται κατά 17.500 ευρώ για κάθε επιπλέον ενήλικο μέλος ή για το πρώτο ανήλικο μέλος μονογονεϊκού νοικοκυριού και κατά 8.750 ευρώ για κάθε επιπλέον ανήλικο μέλος.

Βασική προϋπόθεση αποτελεί η διαβίωση σε κατοικία. Ωστόσο, όσοι δεν διαμένουν ακόμη σε κατοικία θα μπορούν να υποβάλουν αίτηση και να αξιολογηθούν, με την ένταξή τους να ενεργοποιείται όταν πραγματοποιηθεί η μετοίκησή τους.

Πώς θα γίνονται οι αιτήσεις

Η διαδικασία θα πραγματοποιείται ψηφιακά μέσω της πλατφόρμας prosopikosvoithos.gov.gr, ενώ τα στοιχεία των αιτούντων θα ελέγχονται αυτοματοποιημένα μέσω των δημόσιων μητρώων.

Με την υποβολή της αίτησης θα εκδίδεται άμεσα απόφαση σχετικά με την επιλεξιμότητα και τη μοριοδότηση, ενώ θα προβλέπεται δυνατότητα ηλεκτρονικής ένστασης.

Στη μοριοδότηση θα λαμβάνονται υπόψη η σύνθεση και το εισόδημα του νοικοκυριού, η ύπαρξη άλλου ατόμου με αναπηρία στην οικογένεια, καθώς και το ποσοστό και τα χαρακτηριστικά της αναπηρίας. Πρόσθετη μοριοδότηση θα προβλέπεται για όσους εργάζονται ή σπουδάζουν.

Πώς θα γίνεται η αξιολόγηση

Οι αιτούντες που συγκεντρώνουν την υψηλότερη βαθμολογία θα περνούν από εξατομικευμένη αξιολόγηση διεπιστημονικής Ειδικής Επιτροπής.

Η διαδικασία θα πραγματοποιείται στον χώρο διαμονής του ενδιαφερομένου και, κατ’ εξαίρεση, μέσω τηλεδιάσκεψης. Θα εξετάζονται οι καθημερινές ανάγκες, η λειτουργικότητα του ατόμου και η συμβολή που μπορεί να έχει η προσωπική βοήθεια στην εκπαίδευση, στην εργασία και στην κοινωνική συμμετοχή.

Η βοήθεια που ήδη παρέχεται από συγγενή ή άλλο πρόσωπο δεν θα λειτουργεί εις βάρος του αιτούντος κατά την αξιολόγηση.

Έως 1.939 ευρώ τον μήνα – Τα ποσά από το 2027

Από την 1η Ιανουαρίου 2027, η μηνιαία αξία της προσωπικής βοήθειας θα διαμορφώνεται ανάλογα με το επίπεδο των αναγκών:

• έως 416 ευρώ για μικρή ανάγκη,
• έως 831 ευρώ για μέτρια ανάγκη,
• έως 1.352 ευρώ για μεγάλη ανάγκη,
• έως 1.939 ευρώ για απόλυτη και διαρκή εξάρτηση.

Η κατάταξη σε κάθε κατηγορία θα πραγματοποιείται από τις Ειδικές Επιτροπές μετά την εξατομικευμένη αξιολόγηση.

Από 6 έως 7 ευρώ η ώρα για τους Προσωπικούς Βοηθούς

Κάθε ωφελούμενος θα έχει τη δυνατότητα να επιλέγει από το Μητρώο έναν έως τέσσερις Προσωπικούς Βοηθούς με ωριαία παροχή υπηρεσιών ή έναν Προσωπικό Βοηθό σε καθεστώς συνοίκησης.

Η μεικτή ωριαία αποζημίωση θα κυμαίνεται από 6 έως 7 ευρώ, ενώ στην περίπτωση συνοίκησης η μεικτή μηνιαία αποζημίωση του Προσωπικού Βοηθού θα ανέρχεται στα 1.200 ευρώ. Παράλληλα, ο ωφελούμενος θα λαμβάνει οικονομική ενίσχυση 250 ευρώ τον μήνα.

Σε ορεινούς και νησιωτικούς δήμους έως 5.000 κατοίκους θα επιτρέπεται, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, να επιλεγεί ως Προσωπικός Βοηθός σύζυγος, πρόσωπο με σύμφωνο συμβίωσης ή συγγενής α΄ ή β΄ βαθμού εξ αίματος ή εξ αγχιστείας.

Οι προϋποθέσεις για τους Προσωπικούς Βοηθούς

Οι υποψήφιοι θα πρέπει να είναι από 18 έως 67 ετών, να διαθέτουν δικαίωμα εργασίας στην Ελλάδα και να πληρούν τα προβλεπόμενα κριτήρια.

Για την οριστική εγγραφή στο Μητρώο θα απαιτείται η επιτυχής ολοκλήρωση δωρεάν ψηφιακού προγράμματος εκπαίδευσης του ΟΠΕΚΑ. Όσοι βρίσκονται ήδη εγγεγραμμένοι θα παραμείνουν στο Μητρώο.

Τι πρέπει να κάνουν οι σημερινοί ωφελούμενοι

Για τους σημερινούς ωφελούμενους προβλέπεται μεταβατικό καθεστώς.

Όσοι είχαν λάβει τουλάχιστον 60 ημέρες Προσωπικής Βοήθειας έως τις 30 Ιουνίου 2026 ή κατοικούσαν μόνιμα σε ορεινό ή νησιωτικό δήμο έως 5.000 κατοίκους θα συνεχίσουν ως ωφελούμενοι μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2026 χωρίς καμία ενέργεια.

Για να συνεχίσουν από την 1η Ιανουαρίου 2027, θα χρειαστεί να υποβάλουν μόνο Δήλωση Συναίνεσης, χωρίς νέο έλεγχο επιλεξιμότητας, μοριοδότηση ή επαναξιολόγηση.

Όσοι είχαν ενεργό συμφωνητικό στις 30 Ιουνίου 2026 αλλά δεν εντάσσονται στην παραπάνω κατηγορία θα συνεχίσουν επίσης έως το τέλος του έτους χωρίς κάποια ενέργεια. Ωστόσο, για τη συμμετοχή τους από το 2027 θα πρέπει να καταθέσουν Αίτηση Συμμετοχής, ακολουθώντας τη διαδικασία των νέων αιτούντων.

Οι υπόλοιποι συμμετέχοντες στο πιλοτικό πρόγραμμα θα χρειαστεί να υποβάλουν νέα αίτηση από την αρχή.

Σε όλη τη χώρα μέσω ΟΠΕΚΑ

Το μόνιμο πρόγραμμα θα υλοποιείται πανελλαδικά από τον ΟΠΕΚΑ, ενώ με Κοινή Υπουργική Απόφαση καθορίζονται οι όροι και οι προϋποθέσεις συμμετοχής, η διαδικασία αξιολόγησης, τα ποσά της προσωπικής βοήθειας και το πλαίσιο επιλογής και αποζημίωσης των Προσωπικών Βοηθών.

Την απόφαση υπογράφουν η Δόμνα Μιχαηλίδου, ο Νίκος Παπαθανάσης, ο Θάνος Πετραλιάς, ο Δημήτρης Παπαστεργίου και ο Άκης Σκέρτσος.