Εθνικό Απολυτήριο: Στο «μικροσκόπιο» βαθμοί, εξετάσεις και εισαγωγή στα ΑΕΙ – Πότε έρχονται οι προτάσεις για τις αλλαγές

Στο επίκεντρο του σχεδιασμού για το Εθνικό Απολυτήριο βρίσκονται η αξιολόγηση των μαθητών, η σύνδεση του απολυτηρίου με την εισαγωγή στα Πανεπιστήμια και η διασφάλιση της αξιοπιστίας των βαθμολογιών, με το υπουργείο Παιδείας να προχωρά στην επεξεργασία των βασικών κατευθύνσεων της μεταρρύθμισης του Λυκείου. Οι πρώτες εξειδικευμένες συστάσεις αναμένεται να αποτυπωθούν σε έκθεση που θα ολοκληρωθεί έως τις αρχές Δεκεμβρίου 2026, αποτελώντας τη βάση για τα επόμενα στάδια του σχεδιασμού.

Η διαδικασία βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη, με τη Σοφία Ζαχαράκη να ξεκαθαρίζει ότι δεν πρόκειται για μια βιαστική αλλαγή, αλλά για μια μεταρρύθμιση που θα διαμορφωθεί μέσα από διάλογο και αξιοποίηση της διεθνούς εμπειρίας. Στο πλαίσιο αυτό, ολοκληρώθηκε διήμερο ευρωπαϊκό εργαστήριο με τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του ΟΟΣΑ και εκπροσώπων πέντε χωρών, οι οποίοι παρουσίασαν πρακτικές και προτάσεις για την αναβάθμιση της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

Εθνικό Απολυτήριο: Πώς εξετάζεται να αξιολογούνται οι μαθητές

Ένα από τα βασικά ζητήματα που απασχολούν τον σχεδιασμό του Εθνικού Απολυτηρίου είναι ο τρόπος με τον οποίο θα αξιολογούνται οι μαθητές και θα διασφαλίζεται ότι τα αποτελέσματα είναι αντικειμενικά και συγκρίσιμα σε ολόκληρη τη χώρα.

Στις συζητήσεις εξετάστηκε ο συνδυασμός της αξιολόγησης που πραγματοποιείται μέσα στο σχολείο με εξωτερικές διαδικασίες αξιολόγησης. Στόχος είναι να διαμορφωθεί ένα σύστημα που θα ενισχύει την αξιοπιστία του απολυτηρίου και θα επιτρέπει την εθνική συγκρισιμότητα των επιδόσεων.

Η συγκεκριμένη κατεύθυνση αποτελεί έναν από τους τρεις βασικούς άξονες της σχεδιαζόμενης μεταρρύθμισης, χωρίς να έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί οι επιμέρους διαδικασίες που θα εφαρμοστούν.

Παράλληλα, ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στη δημιουργία μηχανισμών ελέγχου και εποπτείας, ώστε να αποτρέπονται φαινόμενα βαθμολογικού πληθωρισμού και να ενισχύεται η εμπιστοσύνη των μαθητών και της κοινωνίας στο νέο σύστημα.

Τι εξετάζεται για την εισαγωγή στα Πανεπιστήμια

Η σύνδεση του Εθνικού Απολυτηρίου με την πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση αποτελεί το δεύτερο βασικό πεδίο της μεταρρύθμισης.

Σύμφωνα με τις κατευθύνσεις που παρουσιάστηκαν, επιδιώκεται η διαμόρφωση ενός πλαισίου που θα διασφαλίζει την αξιοκρατία και τη διαφάνεια κατά την εισαγωγή στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, χωρίς να δημιουργούνται παράλληλα εξεταστικά συστήματα.

Το υπουργείο Παιδείας θέτει ως βασική προτεραιότητα τη διατήρηση της αξιοπιστίας της διαδικασίας πρόσβασης στην ανώτατη εκπαίδευση, ενώ παράλληλα επιδιώκει την ενίσχυση της εκπαιδευτικής αξίας του Λυκείου.

Προς το παρόν, δεν έχουν παρουσιαστεί οριστικές ρυθμίσεις για τον τρόπο με τον οποίο θα συνδέεται το Εθνικό Απολυτήριο με την εισαγωγή στα Πανεπιστήμια, καθώς οι σχετικές προτάσεις εξακολουθούν να βρίσκονται υπό επεξεργασία.

Ζαχαράκη: «Το Εθνικό Απολυτήριο αποτελεί εξέλιξη και όχι ανατροπή»

Η υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη σταδιακή προετοιμασία της μεταρρύθμισης, επισημαίνοντας ότι στόχος δεν είναι η ανατροπή του εκπαιδευτικού συστήματος, αλλά η εξέλιξή του.

«Το Εθνικό Απολυτήριο αποτελεί εξέλιξη του εκπαιδευτικού μας συστήματος και όχι ανατροπή του», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι επιδίωξη είναι να διατηρηθούν η αξιοπιστία, η αξιοκρατική πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση και η εμπιστοσύνη της κοινωνίας.

Η υπουργός σημείωσε ακόμη ότι ο σχεδιασμός αποσκοπεί στη δημιουργία ενός Λυκείου με ουσιαστικό μορφωτικό ρόλο, το οποίο δεν θα περιορίζεται στην προετοιμασία των μαθητών για μία εξέταση.

«Δεν πρόκειται για μια βιαστική αλλαγή», τόνισε, εξηγώντας ότι η μεταρρύθμιση προετοιμάζεται με προσεκτικό σχεδιασμό, διάλογο και επιστημονική τεκμηρίωση, προκειμένου να έχει διάρκεια και να αποδώσει αποτελέσματα για τις επόμενες γενιές μαθητών.

Παράλληλα, ευχαρίστησε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τον ΟΟΣΑ και τους εκπροσώπους των πέντε ευρωπαϊκών χωρών για τη συμβολή τους στην ανταλλαγή εμπειριών και πρακτικών.

Τι προτείνουν οι πέντε ευρωπαϊκές χώρες για το Λύκειο

Στις 14 και 15 Οκτωβρίου πραγματοποιήθηκε στο υπουργείο Παιδείας ευρωπαϊκό εργαστήριο, με αντικείμενο τη μεταρρύθμιση του Λυκείου και τη θέσπιση του Εθνικού Απολυτηρίου.

Στις εργασίες συμμετείχαν εκπρόσωποι της Φινλανδίας, της Γαλλίας, της Ολλανδίας, της Πορτογαλίας και της Ισπανίας, προερχόμενοι από υπουργεία Παιδείας, εκπαιδευτικές επιθεωρήσεις και φορείς εξετάσεων.

Οι συμμετέχοντες παρουσίασαν εμπειρίες από τις μεταρρυθμίσεις που έχουν εφαρμοστεί στις χώρες τους, αναλύοντας τις διαδικασίες αξιολόγησης και πιστοποίησης της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, αλλά και τις δυσκολίες που προέκυψαν κατά την υλοποίησή τους.

Από ελληνικής πλευράς παρουσιάστηκαν οι βασικές προτεραιότητες της σχεδιαζόμενης αλλαγής, ενώ στις θεματικές ομάδες εργασίας εξετάστηκαν προτάσεις και διαμορφώθηκαν οι πρώτες κατευθύνσεις συστάσεων.

Η πρωτοβουλία πραγματοποιήθηκε κατόπιν αιτήματος του υπουργείου Παιδείας, στο πλαίσιο της διαδικασίας εξατομικευμένης συμβουλευτικής μεταξύ ομοτίμων (Individual Peer Counselling) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Τον συντονισμό ανέλαβε ο επικεφαλής εμπειρογνώμονας William Maxwell, ενώ την έναρξη των εργασιών κήρυξε η Σοφία Ζαχαράκη. Χαιρετισμό εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής απηύθυνε η Δήμητρα Κανελλοπούλου, εκπρόσωπος της Γενικής Διεύθυνσης Εκπαίδευσης, Νεολαίας, Αθλητισμού και Πολιτισμού.

Πότε αναμένονται οι προτάσεις για το Εθνικό Απολυτήριο

Το επόμενο βήμα της διαδικασίας είναι η σύνταξη αναλυτικής έκθεσης, στην οποία θα περιλαμβάνονται εξειδικευμένες συστάσεις για τον σχεδιασμό και την εφαρμογή του Εθνικού Απολυτηρίου και της μεταρρύθμισης του Λυκείου.

Η ολοκλήρωσή της τοποθετείται στις αρχές Δεκεμβρίου 2026, με τα συμπεράσματα του ευρωπαϊκού εργαστηρίου να αξιοποιούνται στο τελικό στάδιο του Εθνικού Διαλόγου και στην τελική έκθεση της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων.

Οι προτάσεις που θα διαμορφωθούν προβλέπεται επίσης να ληφθούν υπόψη κατά τη νομοπαρασκευαστική διαδικασία, καθώς και στον καθορισμό των επιμέρους σταδίων εφαρμογής της μεταρρύθμισης.

Το υπουργείο Παιδείας συνεχίζει τον Εθνικό Διάλογο με τη συμμετοχή της εκπαιδευτικής κοινότητας, επιδιώκοντας τη διαμόρφωση ενός συστήματος που θα συνδυάζει την αξιοπιστία της αξιολόγησης, την αξιοκρατική πρόσβαση στα Πανεπιστήμια και την ενίσχυση του μορφωτικού ρόλου του Λυκείου.

Η έκθεση του Δεκεμβρίου αναμένεται, επομένως, να αποτελέσει ένα από τα επόμενα βασικά βήματα για την εξειδίκευση των αλλαγών, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχει ήδη οριστικοποιηθεί το νέο σύστημα ή το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής του.