Στη Βουλή το κλείσιμο της Κεντρικής Βιβλιοθήκης του ΑΠΘ – Αγωνία για 1.300 θέσεις μελέτης

Η επικείμενη αναστολή λειτουργίας της Κεντρικής Βιβλιοθήκης του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) προκαλεί έντονη ανησυχία στην πανεπιστημιακή κοινότητα, καθώς 1.300 θέσεις μελέτης κινδυνεύουν να τεθούν εκτός λειτουργίας, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει παρουσιαστεί συγκεκριμένο και δεσμευτικό σχέδιο για την πλήρη αναπλήρωσή τους.

Το ζήτημα αποκτά πλέον και κοινοβουλευτική διάσταση, μετά την ερώτηση που κατέθεσε προς την υπουργό Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, η βουλευτής Α΄ Θεσσαλονίκης του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, Ράνια Θρασκιά.

Στο επίκεντρο βρίσκονται τόσο οι συνέπειες που ενδέχεται να έχει το κλείσιμο της Βιβλιοθήκης στην καθημερινότητα χιλιάδων φοιτητών, ερευνητών και διδασκόντων όσο και η ανάγκη εξασφάλισης κατάλληλων χώρων μελέτης κατά τη διάρκεια των εργασιών.

Έργο 6,25 εκατ. ευρώ και εργασίες διάρκειας 24 μηνών

Η αναστολή λειτουργίας της Κεντρικής Βιβλιοθήκης και του Κεντρικού Αναγνωστηρίου συνδέεται με το έργο ενεργειακής αναβάθμισης του κτιρίου, το οποίο προβλέπεται στη διακήρυξη 69/2025 του ΑΠΘ.

Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται σε 6,25 εκατομμύρια ευρώ, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, με συγχρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, μέσω του Προγράμματος «Κεντρική Μακεδονία 2021–2027».

Η συμβατική προθεσμία ολοκλήρωσης των εργασιών ορίζεται σε 24 μήνες από την υπογραφή της σύμβασης, ενώ η έναρξή τους αναμένεται το πρώτο τρίμηνο του 2027.

Πρόκειται για παρέμβαση που θεωρείται αναγκαία για την αναβάθμιση των εγκαταστάσεων. Ωστόσο, η προοπτική να παραμείνει εκτός λειτουργίας για μεγάλο χρονικό διάστημα ένας από τους σημαντικότερους χώρους μελέτης του Πανεπιστημίου δημιουργεί σοβαρό προβληματισμό.

Τι απαντά η διοίκηση του ΑΠΘ για το κλείσιμο της Βιβλιοθήκης

Από την πλευρά της διοίκησης του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου έχουν δοθεί διαβεβαιώσεις ότι εξετάζονται εναλλακτικές λύσεις, προκειμένου να περιοριστούν οι επιπτώσεις από τις εργασίες ενεργειακής αναβάθμισης.

Σύμφωνα με όσα έχουν δηλώσει στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων οι αντιπρυτάνεις Ιάκωβος Μιχαηλίδης και Νίκος Μαγγιώρος, η έναρξη των εργασιών τοποθετείται στο πρώτο τρίμηνο του 2027, ενώ το Κεντρικό Αναγνωστήριο αναμένεται να λειτουργήσει κανονικά κατά τη χειμερινή εξεταστική περίοδο.

Ο Ιάκωβος Μιχαηλίδης έχει διαβεβαιώσει ότι έχουν εξεταστεί εναλλακτικές επιλογές, με στόχο να μη διαταραχθεί η ακαδημαϊκή λειτουργία της Βιβλιοθήκης.

Αντίστοιχα, ο Νίκος Μαγγιώρος έχει αναφερθεί στην αναζήτηση της καταλληλότερης λύσης για την αναπλήρωση των 1.300 θέσεων μελέτης.

Παρά τις διαβεβαιώσεις, παραμένει ανοιχτό το ερώτημα για το ποιοι χώροι θα χρησιμοποιηθούν τελικά, πόσους φοιτητές θα μπορούν να εξυπηρετούν και με ποιο ωράριο θα λειτουργούν.

Οι πανεπιστημιακοί ζητούν συγκεκριμένο σχέδιο πριν από το κλείσιμο

Την ανάγκη να προηγηθεί ουσιαστικός σχεδιασμός για την εξυπηρέτηση των φοιτητών έχει επισημάνει ο Ενιαίος Σύλλογος Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού του ΑΠΘ (ΕΣΔΕΠ).

Ο Σύλλογος εκφράζει την ανησυχία του για την απώλεια των 1.300 θέσεων μελέτης, υπογραμμίζοντας ότι δεν έχει παρουσιαστεί δεσμευτικό σχέδιο προσωρινής αντικατάστασής τους.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στα αναγνωστήρια των επιμέρους Τμημάτων, τα οποία, σύμφωνα με τον ΕΣΔΕΠ, δεν διαθέτουν αντίστοιχη χωρητικότητα και λειτουργούν με περιορισμένο ωράριο. Ως εκ τούτου, η αξιοποίησή τους δεν θεωρείται από μόνη της επαρκής λύση για την κάλυψη των αναγκών.

Μεταξύ των προτάσεων που διατυπώνονται περιλαμβάνεται η αναζήτηση κατάλληλων χώρων εντός της πανεπιστημιούπολης, με ενδεικτική αναφορά σε μη χρησιμοποιούμενους χώρους της Φοιτητικής Λέσχης.

Ο ΕΣΔΕΠ ζητά οι προσωρινοί χώροι να εξασφαλιστούν πριν από οποιαδήποτε διακοπή λειτουργίας του Κεντρικού Αναγνωστηρίου, να διαθέτουν αντίστοιχη δυναμικότητα και να λειτουργούν με διευρυμένο ωράριο.

Στο επίκεντρο και η ασφάλεια των κτιριακών εγκαταστάσεων

Οι παρεμβάσεις των πανεπιστημιακών δεν περιορίζονται στο ζήτημα των διαθέσιμων θέσεων μελέτης.

Ο ΕΣΔΕΠ θέτει παράλληλα θέμα συνολικής ασφάλειας των υποδομών, ζητώντας η ενεργειακή αναβάθμιση να ενταχθεί σε ολοκληρωμένο σχεδιασμό που θα περιλαμβάνει τη στατική αξιολόγηση του κτιρίου και τις απαραίτητες παρεμβάσεις αντισεισμικής, αντιπυρικής και αντιπλημμυρικής προστασίας.

Επιπλέον, ζητεί τη δημοσιοποίηση των τεχνικών μελετών, των προβλεπόμενων εργασιών και του χρονοδιαγράμματος υλοποίησης, καθώς και την ολοκλήρωση του πρωτοβάθμιου και δευτεροβάθμιου προσεισμικού ελέγχου στο σύνολο των κτιριακών εγκαταστάσεων του ΑΠΘ.

Κατά τον Σύλλογο, η αναγκαιότητα της ενεργειακής αναβάθμισης δεν αναιρεί την υποχρέωση να διασφαλιστούν τόσο η λειτουργικότητα των πανεπιστημιακών υποδομών όσο και η προστασία όσων τις χρησιμοποιούν.

Στη Βουλή το ζήτημα – Τι ζητά να μάθει η Ράνια Θρασκιά

Με την κοινοβουλευτική της παρέμβαση, η βουλευτής Α΄ Θεσσαλονίκης και υπεύθυνη του Κοινοβουλευτικού Τομέα Εργασίας Ψυχικής Υγείας του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, Ράνια Θρασκιά, καλεί το υπουργείο Παιδείας να δώσει συγκεκριμένες απαντήσεις για το μέλλον της Κεντρικής Βιβλιοθήκης.

Στην ερώτησή της επισημαίνει ότι η απώλεια των θέσεων μελέτης, χωρίς αποτελεσματική εναλλακτική λύση, ενδέχεται να επιβαρύνει ιδιαίτερα τους φοιτητές που δεν διαθέτουν κατάλληλο χώρο μελέτης εκτός Πανεπιστημίου.

Όπως υπογραμμίζεται, μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να μεταφέρει στους ίδιους τους φοιτητές και στις οικογένειές τους την ευθύνη εξεύρεσης κατάλληλων χώρων, με μεγαλύτερες συνέπειες για όσους βρίσκονται σε οικονομικά δυσμενέστερη θέση.

Η βουλευτής ζητά από την υπουργό Παιδείας να διευκρινίσει:

Σε ποιο στάδιο βρίσκεται το έργο ενεργειακής αναβάθμισης και ποιο είναι το ακριβές χρονοδιάγραμμα υλοποίησής του.

Πώς θα διασφαλιστεί η πρόσβαση των φοιτητών, των ερευνητών και των διδασκόντων στο υλικό και στις συλλογές της Κεντρικής Βιβλιοθήκης κατά τη διάρκεια των εργασιών.

Ποια μέτρα προβλέπονται για την αναστολή λειτουργίας του Κεντρικού Αναγνωστηρίου και πώς θα αναπληρωθούν οι 1.300 θέσεις μελέτης με κατάλληλους και πλήρως λειτουργικούς χώρους.

Εάν έχουν πραγματοποιηθεί οι απαραίτητες αξιολογήσεις για τη στατική επάρκεια και την αντισεισμική, αντιπυρική και αντιπλημμυρική θωράκιση του κτιρίου.

Εάν το υπουργείο προτίθεται να εξετάσει τις προτάσεις που έχει καταθέσει ο ΕΣΔΕΠ ΑΠΘ.

Το κρίσιμο ζήτημα για τους φοιτητές

Παρά το γεγονός ότι η ενεργειακή αναβάθμιση αποτελεί σημαντική παρέμβαση για τις υποδομές του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, η υλοποίησή της συνδέεται με μια δύσκολη εξίσωση: την πραγματοποίηση των εργασιών χωρίς να στερηθούν χιλιάδες μέλη της πανεπιστημιακής κοινότητας έναν βασικό χώρο μελέτης και έρευνας.

Η διοίκηση του ΑΠΘ έχει αναφερθεί στην αναζήτηση λύσεων, ενώ ο ΕΣΔΕΠ ζητά σαφείς δεσμεύσεις πριν από την αναστολή λειτουργίας.

Με το θέμα να βρίσκεται πλέον στη Βουλή, το βασικό ερώτημα παραμένει πού και υπό ποιες συνθήκες θα μπορούν να μελετούν οι φοιτητές όταν ξεκινήσουν οι εργασίες στην Κεντρική Βιβλιοθήκη.