Διαγραφές φοιτητών: Αντίστροφη μέτρηση για 80.000 «αιώνιους» – Ποιοι μπορούν να σώσουν τις σπουδές τους

Αντίστροφα μετρά ο χρόνος για χιλιάδες φοιτητές που έχουν υπερβεί την ανώτατη διάρκεια φοίτησης, καθώς στα τέλη Δεκεμβρίου 2026 αναμένεται να πραγματοποιηθεί νέος γύρος διαγραφών από τα πανεπιστήμια. Στο επίκεντρο βρίσκονται περίπου 80.000 φοιτητές πενταετών προγραμμάτων σπουδών, οι οποίοι ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωποι με τη διαγραφή τους, εφόσον δεν πληρούν τις προϋποθέσεις παράτασης ή κάποιας προβλεπόμενης εξαίρεσης.

Η διαδικασία αφορά 132 πανεπιστημιακά τμήματα, κυρίως Πολυτεχνικές και Γεωπονικές Σχολές, καθώς και άλλα τμήματα πενταετούς φοίτησης. Ωστόσο, η διαγραφή δεν είναι αναπόφευκτη για όλους, καθώς το θεσμικό πλαίσιο προβλέπει δυνατότητα παράτασης σπουδών για όσους πληρούν συγκεκριμένα ακαδημαϊκά κριτήρια, αλλά και ειδικές ρυθμίσεις για ορισμένες κατηγορίες φοιτητών.

Καθοριστικής σημασίας είναι η έγκαιρη ενημέρωση από τις Γραμματείες των πανεπιστημιακών τμημάτων, καθώς οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να γνωρίζουν τόσο τις προϋποθέσεις που ισχύουν για την περίπτωσή τους όσο και τις προθεσμίες υποβολής των σχετικών αιτήσεων.

Νέο κύμα διαγραφών στα τέλη Δεκεμβρίου

Σύμφωνα με τις πληροφορίες για τον προγραμματισμό των πανεπιστημίων, η επόμενη φάση διαγραφών αναμένεται να ολοκληρωθεί στα τέλη Δεκεμβρίου 2026.

Η διαδικασία επικεντρώνεται σε φοιτητές πενταετών προγραμμάτων σπουδών που έχουν ξεπεράσει το ανώτατο χρονικό όριο φοίτησης.

Μεταξύ των πανεπιστημίων που αναφέρονται περιλαμβάνονται το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, το Πολυτεχνείο Κρήτης, το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών και η Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών.

Η εφαρμογή του πλαισίου εξαρτάται από τη διάρκεια του προγράμματος σπουδών, το έτος εισαγωγής κάθε φοιτητή και τις ειδικές προβλέψεις που μπορεί να ισχύουν.

Για τον λόγο αυτό, οι ενδιαφερόμενοι δεν θα πρέπει να θεωρούν δεδομένο ότι εμπίπτουν ή εξαιρούνται από τη διαδικασία, χωρίς προηγουμένως να έχουν ενημερωθεί επισήμως από το πανεπιστήμιό τους.

Ποιοι φοιτητές δικαιούνται παράταση φοίτησης

Το ισχύον πλαίσιο προβλέπει τη δυνατότητα παράτασης της φοίτησης, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται συγκεκριμένα ακαδημαϊκά κριτήρια.

Ειδικότερα, οι φοιτητές που επιθυμούν να συνεχίσουν τις σπουδές τους πρέπει να έχουν συγκεντρώσει τουλάχιστον το 70% των απαιτούμενων πιστωτικών μονάδων ECTS του προγράμματός τους.

Παράλληλα, απαιτείται να έχουν συμμετάσχει σε τουλάχιστον δύο ακαδημαϊκές δοκιμασίες κατά τα τέσσερα προηγούμενα ακαδημαϊκά εξάμηνα πριν από την υποβολή της αίτησης, εκ των οποίων τουλάχιστον μία πρέπει να έχει ολοκληρωθεί επιτυχώς.

Για παράδειγμα, σε ένα πενταετές πρόγραμμα σπουδών που αντιστοιχεί σε 300 πιστωτικές μονάδες ECTS, ο φοιτητής πρέπει να έχει συγκεντρώσει τουλάχιστον 210 μονάδες για να καλύπτει το συγκεκριμένο κριτήριο.

Η πλήρωση των προϋποθέσεων εξετάζεται στο πλαίσιο της προβλεπόμενης διαδικασίας, ενώ η υποβολή αίτησης δεν συνεπάγεται αυτομάτως την έγκριση της παράτασης.

Πόσο διαρκεί η παράταση

Η παράταση της ανώτατης διάρκειας φοίτησης μπορεί να φτάσει τα δύο επιπλέον ακαδημαϊκά εξάμηνα.

Ωστόσο, προβλέπεται δυνατότητα παράτασης τριών ακαδημαϊκών εξαμήνων σε περιπτώσεις όπου εκκρεμεί υποχρεωτική πρακτική άσκηση ή πτυχιακή ή διπλωματική εργασία, εφόσον συντρέχουν οι σχετικές προϋποθέσεις.

Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για όσους έχουν ολοκληρώσει επιτυχώς όλα τα μαθήματα του προγράμματος σπουδών και απομένει μόνο η πρακτική άσκηση ή η πτυχιακή ή διπλωματική εργασία.

Για τους συγκεκριμένους φοιτητές ισχύουν ειδικότεροι όροι ως προς τα κριτήρια συμμετοχής στις ακαδημαϊκές δοκιμασίες.

Οι ενδιαφερόμενοι καλούνται να επικοινωνήσουν με τη Γραμματεία τους, προκειμένου να διαπιστώσουν ποια διάταξη εφαρμόζεται στη δική τους περίπτωση.

Ποιοι εξαιρούνται ή υπάγονται σε ειδικές ρυθμίσεις

Πέρα από τη δυνατότητα παράτασης, το θεσμικό πλαίσιο περιλαμβάνει ειδικές ρυθμίσεις για κατηγορίες φοιτητών που αντιμετωπίζουν ιδιαίτερες συνθήκες.

Στις περιπτώσεις αυτές περιλαμβάνονται οι εργαζόμενοι φοιτητές, οι οποίοι μπορούν, εφόσον πληρούν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, να αιτηθούν υπαγωγή σε καθεστώς μερικής φοίτησης.

Ειδικές προβλέψεις υπάρχουν επίσης για φοιτητές που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα υγείας, καθώς και για όσους έχουν λάβει διακοπή φοίτησης, αφού ο χρόνος της διακοπής αντιμετωπίζεται σύμφωνα με τους ειδικούς κανόνες υπολογισμού της διάρκειας σπουδών.

Παράλληλα, για φοιτητές με πιστοποιημένη αναπηρία τουλάχιστον 50% προβλέπεται εξαίρεση από τον κανόνα της ανώτατης διάρκειας φοίτησης, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο.

Ωστόσο, οι ειδικές αυτές περιπτώσεις δεν συνεπάγονται όλες αυτόματη απαλλαγή από κάθε διαδικασία. Οι φοιτητές πρέπει να ενημερώνονται για τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και τις ενέργειες που οφείλουν να πραγματοποιήσουν.

Πάνω από 308.000 διαγραφές στην πρώτη φάση

Ο νέος γύρος αποτελεί συνέχεια της διαδικασίας εκκαθάρισης των φοιτητικών μητρώων που ολοκληρώθηκε στις 31 Δεκεμβρίου 2025.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Παιδείας, κατά την πρώτη φάση διαγράφηκαν συνολικά 308.605 μη ενεργοί φοιτητές.

Η συγκεκριμένη διαδικασία αφορούσε φοιτητές που είχαν εισαχθεί σε τετραετή προγράμματα σπουδών πριν από το 2017 και δεν πληρούσαν τις προϋποθέσεις για παράταση της φοίτησής τους.

Η επόμενη φάση στρέφεται πλέον στα πενταετή προγράμματα σπουδών, με την εφαρμογή των σχετικών διατάξεων να εξαρτάται από την ακαδημαϊκή κατάσταση και τα επιμέρους χαρακτηριστικά κάθε περίπτωσης.

Τι πρέπει να κάνουν οι φοιτητές πριν από τις διαγραφές

Οι φοιτητές που έχουν υπερβεί την ανώτατη διάρκεια φοίτησης και επιθυμούν να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους πρέπει να κινηθούν έγκαιρα.

Αρχικά, είναι απαραίτητο να επικοινωνήσουν με τη Γραμματεία του Τμήματος ή της Σχολής τους, προκειμένου να ενημερωθούν για τις προθεσμίες υποβολής αιτήσεων και τα δικαιολογητικά που απαιτούνται.

Στη συνέχεια, θα πρέπει να ελέγξουν τις πιστωτικές μονάδες ECTS που έχουν συγκεντρώσει, καθώς και τη συμμετοχή τους στις ακαδημαϊκές δοκιμασίες των προηγούμενων εξαμήνων.

Όσοι εργάζονται, αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας ή ανήκουν σε άλλη ειδική κατηγορία πρέπει επίσης να εξετάσουν εάν μπορούν να υπαχθούν στις αντίστοιχες ρυθμίσεις.

Η αίτηση παράτασης υποβάλλεται σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπει το κάθε πανεπιστήμιο, ενώ οι ενδιαφερόμενοι καλό είναι να διατηρούν αποδεικτικό της υποβολής της.

Τι ισχύει σε περίπτωση διαγραφής

Σε περίπτωση έκδοσης πράξης διαγραφής, προβλέπεται δυνατότητα υποβολής αίτησης θεραπείας εντός δέκα ημερολογιακών ημερών από την ατομική ενημέρωση του φοιτητή.

Η δυνατότητα αυτή αφορά περιπτώσεις στις οποίες συντρέχουν λόγοι για τους οποίους δεν θα έπρεπε να έχει εφαρμοστεί η διαγραφή.

Δεν αποτελεί, επομένως, γενική δυνατότητα παράτασης της φοίτησης, αλλά διαδικασία επανεξέτασης της συγκεκριμένης πράξης.

Με τις επόμενες διαγραφές να προγραμματίζονται για τα τέλη Δεκεμβρίου, οι φοιτητές που επιθυμούν να διατηρήσουν τη δυνατότητα ολοκλήρωσης των σπουδών τους καλούνται να ελέγξουν εγκαίρως την ακαδημαϊκή τους κατάσταση και να ενημερωθούν επίσημα για τις επιλογές που προβλέπονται.