Τα ατού του Τραμπ

🕔12/10/2016 09:58
Νίκος Σαραντάκος

Σε λιγότερον απο ένα μήνα έχουμε τις αμερικάνικες εκλογές, και δεν τις έχουμε ακόμα σχολιάσει στο ιστολόγιο, πράγμα που είναι παράλειψη μεγάλη, ακόμα και για ένα ιστολόγιο που πρώτα λεξιλογεί κι ύστερα ασχολείται με τα άλλα.

Παράλειψη όχι μόνο ή όχι τόσο επειδή οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι, ακόμα, έστω και με την παντοδυναμία τους να αμφισβητείται σοβαρά, η μοναδική υπερδύναμη του πλανήτη, αλλά και επειδή οι φετινές εκλογές, που θα γίνουν στις 8 Νοεμβρίου, διαφέρουν από τις προηγούμενες ή από οποιεσδήποτε προηγούμενες.

Μια διαφορά, που θα της έδινα μεγάλη σημασία κάτω από άλλες συνθήκες, είναι πως για πρώτη φορά τον προεδρικό θώκο τον διεκδικεί γυναίκα και μάλιστα είναι και το φαβορί της αναμέτρησης: η Χίλαρι Κλίντον. Μια άλλη, ότι στις φετινές εκλογές για πρώτη φορά το χρίσμα και των δυο μεγάλων κομμάτων το διεκδίκησαν με αξιώσεις που δεν είχαν την ευλογία των κομματικών μηχανισμών: στους Δημοκρατικούς, ο σοσιαλδημοκράτης Μπέρνι Σάντερς, με ένα κίνημα από τη βάση, έμεινε στην κούρσα ως το τέλος, αλλά δεν μπόρεσε να φτάσει τη Χίλαρι Κλίντον (αλλά ακόμα κι αν εξέλεγε περισσότερους εκλέκτορες, πάλι δεύτερος θα ερχόταν αφού η κ. Κλίντον είχε με το μέρος της τη συντριπτική πλειοψηφία των ‘υπερεκλεκτόρων’ που ορίζονται από τον κομματικό μηχανισμό).

Στους ρεπουμπλικάνους όμως, ο εκτός μηχανισμών άνθρωπος, ο πολυεκατομμυριούχος (αλήθεια, υπάρχει όρος ‘πολυδισεκατομμυριούχος’;) Ντόναλντ Τραμπ, αμφισβήτησε το κομματικό κατεστημένο όχι από τα αριστερά όπως ο Σάντερς αλλά από τα δεξιά -και νίκησε σχεδόν με περίπατο τους άλλους διεκδικητές που, οι περισσότεροι, δεν ήταν λιγότερο συντηρητικοί -μάλιστα οι βασικοί διεκδικητές ήταν συντηρητικότατοι- ήταν όμως ελέγξιμοι.

Στο ελληνικό αλφάβητο δεν έχουμε τρόπο να μεταγράψουμε τα ξένα ονόματα που είναι γραμμένα με το λατινικό αλφάβητο κατά τρόπο ώστε να υπάρχει εγγύηση αντιστρεψιμότητας (δηλαδή, να δούμε το μεταγραμμένο όνομα και να συμπεράνουμε με βεβαιότητα πώς έχει στη γλώσσα του πρωτοτύπου). Έτσι, η μεταγραφή Τραμπ θα μπορούσε να αντιστοιχεί τόσο στο Trump όσο και στο Tramp, πιθανώς δε και σε γραφές όπως Trumb, Tramb ή Trabb.

Ο διεκδικητής του προεδρικού θώκου γράφεται Donald Trump. Δεν ξέρω από πού ετυμολογείται το συγκεκριμένο επώνυμο, και το κακό είναι πως η λέξη trump είναι πολυσήμαντη ή μάλλον έχουμε πάνω από μία ομόγραφες λέξεις.

Καταρχάς, trump είναι το ατού στα παιχνίδια με χαρτιά όπως το αγαπημένο μου μπριτζ ή η εξίσου αγαπημένη πρέφα, δηλαδή στα παιχνίδια με μπάζες: η φυλή δηλαδή που για τη συγκεκριμένη παρτίδα έχει οριστεί ανώτερη από τις άλλες τρεις κι έτσι ένα ταπεινό εφταράκι μπορεί να «κόψει» έναν κραταιό άσο ή έναν σεβάσμιο ρήγα.

Αυτή η λέξη trump έχει, κι ας μην της φαίνεται, ελληνικήν αρχή. Ποιαν; Σκεφτείτε λίγο.

Η ελληνική λέξη που βρίσκεται στην αρχή της αγγλικής trump = ατού είναι ο θρίαμβος. Το trump είναι παραλλαγή του triumph. Εξάλλου και σε άλλες χώρες και γλώσσες υπάρχουν μπαζοπαίχνιδα με συναφείς ονομασίες όπως το ιταλικό trionfo.

Κι επειδή στα αγγλικά η οποιαδήποτε λέξη (που λέει ο λόγος) μπορεί να μετατραπεί σε ρήμα, έχουμε και το ρήμα to trump, που σημαίνει ‘κόβω με ατού, τσακίζω’ -αν και υπάρχει επίσης και το ruff για την ίδια σημασία, εξού και το cross-ruff που είναι χαρά και κέρδος για κάθε τζογαδόρο (δηλαδή εκτελεστή) στο μπριτζ.

Ωστόσο, υπάρχει κι άλλη μια λέξη trump που είναι σύντομη μορφή του trumpet, δηλαδή της τρομπέτας -μια λέξη που ήρθε στα αγγλικά από τα ιταλικά αν και ειναι γερμανικής αρχής. Από εκεί και η τρόμπα, το τρομπόνι και άλλα συναφή.

Από την άλλη, το ρήμα trump και συνηθέστερα trump up σημαίνει επίσης εξαπατώ, χαλκεύω. Κάποιος που συλλαμβάνεται με χαλκευμένη κατηγορία λέμε ότι he was arrested on a trumped-up charge. Αυτό προέρχεται από το γαλλικό tromper (εξαπατώ) που, όπως βλέπω, τα λεξικά το συνδέουν με το trompe της τρομπέτας αν και δεν μου είναι σαφής η σημασιακή μετάβαση.

Οπότε, αν θέλουμε να παίξουμε με τις ετυμολογίες, λες και προκαθορίζουν κάτι, θα μπορούσαμε να πούμε ότι ο Τραμπ είναι θριαμβευτής, αλλά και ότι είναι απατεώνας, ή και ότι είναι τρόμπας. Βέβαια, όπως θα δείτε στα σχόλια, το συγκεκριμένο οικογενειακό όνομα είναι μετεξέλιξη του γερμανικού Trumpff ή Drumb ή άλλες παρλλαγές -ο παππούς του Τραμπ είχε γεννηθεί στο Kallstadt του Παλατινάτου. Φαίνεται πως το γερμανικό επώνυμο προέρχεται από τα ατού (Trumpf θαρρώ πως λέγονται).

Παρόλο που το φοβόμουν, το πιθανότερο είναι ο Τραμπ να μη βγει θριαμβευτής -αλλά δεν με χαροποιεί και τόσο αυτό. Θα είναι βέβαια πολύ θετικό που θα εκλεγεί για πρώτη φορά γυναίκα πρόεδρος στις ΗΠΑ, κι έτσι θα λιγοστέψουν κατά μία οι καθυστερημένες χώρες που δεν είχαν ποτέ γυναίκα επικεφαλής του κράτους ή της κυβέρνησης (τελευταία θα μείνει η Ελλάδα που θα εκλέξει γυναίκα πρωθυπουργό ή πρόεδρο περί το 2386) -αλλά μέχρις εκεί.

Προφανώς ο Τραμπ είναι απρόβλεπτος, ίσως και παλαβός, και σίγουρα δεξιότατος, αλλά και η Χίλαρι είναι η υποψήφια του κατεστημένου και του στρατιωτικοβιομηχανικού συμπλέγματος που θα μας φέρει πιο κοντά στον πόλεμο με τη Ρωσία. Για να μην πω ότι η συντονισμένη εκστρατεία δυσφήμισης του Τραμπ από τα μέσα ενημέρωσης όλου του κόσμου τον κάνει λιγότερο αντιπαθή στα μάτια μας -όχι τόσο ώστε να τον προτιμήσουμε πάντως. Ωστόσο, δεν αποκλείω ένα κομμάτι του εκλογικού σώματος να αντιδράσει με πείσμα και να ψηφίσει Τραμπ ακριβώς επειδή τον χτυπάνε όλοι. Προβλέπω όμως ότι η Χίλαρι Κλίντον θα νικήσει.

Προς το καλύτερο; Μάλλον όχι. Εδώ ο Ομπάμα νίκησε και κυβέρνησε επί δύο θητείες αλλά δεν κατάφερε όχι να κάνει μεγάλες αλλαγές αλλά ούτε να αποτρέψει τις συνεχείς δολοφονίες μαύρων από την αστυνομία της χώρας του (και μετά μέμφονται τον ΣΥΡΙΖΑ που δεν εκδημοκράτισε τη δική μας αστυνομία μέσα σε ένα χρόνο….) Οπότε, από τη Χίλαρι δεν περιμένουμε τίποτα καλό -ή μάλλον, ούτε από τη Χίλαρι (παρένθεση: λέω ‘από τη Χίλαρι’, με το μικρό όνομά της -αλλά ‘ο Τραμπ’. Κι επειδή δεν έχω οικειότητα με την κυρία Κλίντον, μάλλον είναι κατάλοιπο σεξισμού η διακριτική μεταχείριση -τι λέτε; )

Καθώς tramp σημαίνει αλήτης, και προφέρεται με τον ίδιο τρόπο, κάποιοι (κάμποσες χιλιάδες δηλαδή πρέπει να είναι) έκαναν διάφορα λογοπαίγνια με τον Trump -κι εδώ τις προάλλες γράφτηκε ότι Trump is a tramp, με υπαινιγμό για το κλασικό τραγούδι The lady is a tramp, που το ηχογράφησε τελευταία και η Λαίδη Gaga:

Όσο για τη Χίλαρι Κλίντον, ο κίνδυνος είναι μήπως the lady is a Trump, δηλαδή μήπως, όταν εκλεγεί, αποδειχτεί εξίσου επικίνδυνη με τον βαψομαλλιά αντίπαλό της.

alt
Διαφημίσεις (Ανεξάρτητο Δίκτυο)
Όλα τα μεταπτυχιακά σε ένα site !